Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK), son toplantısında iki televizyon kanalına yönelik önemli yaptırımlara imza attı. Kurul, yayın ilkelerini ihlal ettiği gerekçesiyle Sözcü TV ve TELE1 hakkında idari para cezası uygulanmasına karar verdi. Her iki kanala da, ilgili yasa hükümleri doğrultusunda üst sınırdan para cezası kesildi.
RTÜK’ün açıklamasına göre, Sözcü TV’de yayımlanan bir program sırasında sarf edilen “Türkiye Müslüman bir ülke değildir” ifadesi, toplumun inanç değerlerine saygı ilkesini ihlal ettiği gerekçesiyle cezalandırıldı. Kurul, bu söylemin kamuoyunda rahatsızlığa yol açtığını ve yayıncılık sorumluluğu ile bağdaşmadığını belirtti.
Öte yandan TELE1 kanalına verilen cezanın gerekçesi ise, yayın sırasında Türkiye Cumhurbaşkanı için kullanılan “Cunta Başkanı” ifadesi oldu. RTÜK, bu sözlerin demokratik değerlere ve devletin anayasal kurumlarına saygı ilkesini ihlal ettiğine hükmetti.
Her iki kanalın da, yayıncılık sorumluluklarını ihmal ederek kamu düzenini ve toplumsal barışı zedeleyici ifadeler kullandığı savunularak, 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun’un ilgili maddeleri uyarınca en üst düzeyde idari para cezası uygulandı.
RTÜK, kararında ifade özgürlüğünün önemine vurgu yapmakla birlikte, bu özgürlüğün toplumsal hassasiyetlere ve yasal çerçevelere uygun şekilde kullanılması gerektiğinin altını çizdi. Kurul, yayın kuruluşlarını kamusal sorumluluk bilinciyle hareket etmeye çağırdı.
RTÜK’ten Sözcü TV ve TELE1’e Üst Sınırdan Para Cezası
Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK), son incelemeler sonucunda yayın ilkelerine ve toplumun temel değerlerine aykırı bulunduğu gerekçesiyle Sözcü TV ve TELE1 kanallarına ağır idari yaptırımlar uyguladı. Kurul, her iki kanalda yayınlanan programlardaki ifadelerin toplumsal barışı tehdit edici, ayrıştırıcı ve insan onurunu zedeleyici nitelikte olduğuna hükmetti.
Sözcü TV’ye Milli ve Manevi Değerlere Aykırılık Gerekçesiyle Ceza
RTÜK’ün aldığı kararlardan ilki, Sözcü TV’de yayımlanan “Para Politika” adlı programa yönelik oldu. Programda konuk olarak yer alan Dr. Murat Kubilay’ın “Türkiye Müslüman bir ülke değildir.” şeklindeki açıklaması, Kurul tarafından detaylı bir şekilde değerlendirildi. Yapılan inceleme sonucunda, söz konusu ifadenin toplumun dini ve milli hassasiyetleriyle çeliştiği, halk arasında ayrışmaya yol açabileceği ve nefret duygularını körükleyebileceği kanaatine varıldı.
RTÜK, bu açıklamaların Türkiye Cumhuriyeti’nin milli birlik ve beraberliğine zarar verebileceğini, toplumun genel ahlak anlayışıyla ve ailenin korunması esasına aykırı olduğunu belirtti. Bu gerekçeler doğrultusunda Sözcü TV’ye üst sınırdan idari para cezası uygulanmasına karar verilirken, ayrıca ilgili programın yayınının durdurulması yönünde de yaptırım kararı alındı.
TELE1’e İnsan Onurunu Zedeleyici Yayın Suçlamasıyla Yaptırım
RTÜK’ün ceza verdiği bir diğer kanal ise TELE1 oldu. “4 Soru 4 Yanıt” adlı programda, Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Genel Başkanı Özgür Özel’in Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a yönelik “Cunta Başkanı” şeklindeki ifadesi program sırasında defalarca ekrana altyazı olarak yansıtıldı.
RTÜK, bu ifadenin yayın organı tarafından tekrar edilerek meşrulaştırılmaya çalışıldığını ve bunun insan onurunu hedef alan, aşağılayıcı nitelikte bir söylem olduğunu belirtti. Kurul, bu durumun 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun’un 8. maddesinde yer alan “Yayınlar insan onuruna ve temel hak ve özgürlüklere saygılı olmak zorundadır” hükmüne açık şekilde aykırılık teşkil ettiğine kanaat getirdi.
Ayrıca, RTÜK açıklamasında, bu tür ifadelerin, kamuya mal olmuş şahıslar hakkında yapılabilecek eleştirilerin sınırlarını aştığı ve hakaret boyutuna ulaştığına dikkat çekildi. Bu kapsamda TELE1’e de üst sınırdan idari para cezası verilmesine karar verildi.
RTÜK’ten Yayıncılara Sorumluluk Hatırlatması
Radyo ve Televizyon Üst Kurulu, aldığı kararların gerekçelerinde yayın kuruluşlarına yönelik bir uyarı niteliği de taşıyan ifadeler kullandı. RTÜK, özellikle toplumsal barışa zarar verebilecek, dini ve milli değerleri hedef alabilecek ya da kişi hak ve onurunu zedeleyebilecek açıklamalara karşı yayıncıların hassasiyet göstermesi gerektiğinin altını çizdi.
Yayıncı kuruluşlardan, kamuoyu önünde yapılan tartışmalarda eleştiri sınırlarını aşan, toplumu ayrıştırıcı nitelikteki söylemler yerine, ifade özgürlüğü çerçevesinde sorumlu ve etik yayıncılık ilkelerine bağlı kalmaları istendi.