Merkez Bankası’nın yıl sonu enflasyon tahmininde büyük artış

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Hafize Gaye Erkan, kamuoyu önünde gerçekleştirdiği enflasyon raporu sunumunda 2023 yılı sonu enflasyon tahminlerini yüzde 22,3’ten yüzde 58’e çıkardıklarını duyurdu. Ayrıca 2024 yıl sonu tahminini yüzde 8,8’den yüzde 33’e ve 2025 yıl sonu için yüzde 15 olarak belirledi.

Seçim sonrasında yaşanan döviz kurlarındaki artışın ve vergi-maaş düzenlemelerinin ardından, ekonomi çevreleri TCMB’nin enflasyon raporunu yakından takip ediyordu. Bu bağlamda, Başkan Erkan’ın raporu ve açıklamaları büyük önem taşıyor.

Erkan, raporda, enflasyonun kısa vadede yükselme potansiyeli olabileceğini, ancak 2024 yılının ilk çeyreğinde ana eğilimde bir iyileşme beklendiğini ifade etti. Ayrıca, dezenflasyon sürecinin başlangıcında olduğumuzu ve bu sürecin, kur istikrarı, mali disiplin, sermaye akımlarındaki kalıcı güçlenme ve artan rezervlere olumlu yansıyacağını belirtti.

Başkan’ın vurguladığı diğer bir önemli konu ise TCMB’nin temel amacının fiyat istikrarını korumak olduğu oldu. Bu doğrultuda, kalıcı bir enflasyon düşüşü için parasal sıkılaştırma sürecine başladıklarını ve bu sıkılaştırmayı kademeli olarak güçlendireceklerini belirtti.

2025: İstikrar Döneminin Başlangıcı

Türkiye ekonomisine dair 2025 yılı öngörüleri, istikrar döneminin başlamasını müjdeliyor. Bu dönemin belirgin özellikleri, artan öngörülebilirlik ve hızlanan enflasyon gerilemesi olacak. Nitelikli büyümenin ve yatırımların eşlik ettiği bu gerileme, döviz kurundaki istikrar ve global emtia fiyatlarındaki gerilemeyle ivme kazanıyor.

Enflasyonun ana eğilimi, Haziran ayındaki geniş kapsamlı gösterge seti ile güçlenme emareleri göstermeye başladı. Bu dönemde tüketimde ivmelenme belirginleşirken, toplam arzın daha ılımlı bir seyir izlediği gözlemlendi. Ancak toplam talep koşulları, arzı geride bırakarak enflasyonist düzeyde ilerledi. Bu durum, talebin arza göre daha hızlı gelişiminin enflasyon üzerinde risk yarattığına dair işaretler veriyor. Dezenflasyon sürecinin kritik bir aşaması olan çıktı açığının kapanması, ekonomik istikrarın sağlanmasında kilit rol oynayacak.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından alınan seçici kredi adımları, iç talebi dengeleyerek ekonomik istikrara katkıda bulunmayı hedefliyor. Yılın ikinci yarısında cari işlemler dengesinde iyileşme öngörülüyor. Parasal sıkılaştırma politikası, döviz kurundaki istikrarı güçlendirirken, dezenflasyon sürecini enflasyon beklentilerinin çıpalanmasıyla hızlandırıyor.

Makro istikrarın temelini oluşturan fiyat istikrarı, mevcut ekonomik politikaların ana odak noktasını oluşturuyor. Ancak enflasyon beklentileri, son dönemde artış göstermeye devam ediyor. Bu bağlamda, TCMB tüm araçları, enflasyon hedefe ulaşana kadar etkili bir şekilde kullanmayı sürdürüyor.

Son dönemde atılan sıkılaştırma adımları sonucunda mevduat faizleri 12 puan gerileyerek yüzde 30 seviyelerine ulaştı. Bu adımlar, makro ihtiyati çerçevedeki sadeleşme politikalarıyla birleşerek, politika faizinin etkinliğini artırdı. Ayrıca seçici kredi adımları, kredi genişlemesinin enflasyon üzerindeki etkilerini kontrol altına alırken, parasal sıkılaştırma süreci kademeli faiz artışları ve miktarsal sıkılaştırmalarla daha bütüncül bir yaklaşım benimsiyor.

TCMB’den Ekonomiye Dair Son Gelişmeler

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) ekonomiye dair son verileri ve öngörülerini açıkladı:

Mevduat Faizleri ve Zorunlu Karşılık: Mevduat faizlerinin enflasyon beklentileriyle uyumlu bir seviyede olduğu belirtildi. Mevduat faizlerinin dolarizasyonu artırmaması üzerinde duruldu ve bu doğrultuda miktarsal sıkılaştırma kararı alındı. Zorunlu karşılık uygulamasıyla sistemden yaklaşık 450-500 milyar TL’nin çekilmesi planlanıyor.

Rezerv Durumu: Haziran ayından bu yana rezervlerde güçlü bir artış gözlemlendi ve 113 milyar doların üzerine çıktı.

Risk Primi ve Portföy Girişi: Risk primi düştü ve Haziran’dan bu yana 1,5 milyar dolarlık portföy girişi kaydedildi. Ayrıca döviz kurundaki oynaklık da azalmakta.

Petrol Fiyat Tahmini: 2023 yılı ham petrol fiyat tahmini 78,1 dolardan 79,4 dolara revize edildi.

Enflasyon Tahminleri: 2023 yılı için enflasyon tahmini yüzde 58 olarak belirlendi. Önceki tahmin yüzde 22,3’tü. 2024 yılı için tahmin %33 (önceki %8,8), 2025 için ise %15 (önceki %5) olarak revize edildi.

Para Politikası: TCMB’nin enflasyon tahminlerinin politika tepkilerini ve bunların birikimli etkilerini içerdiği vurgulandı. Para politikasının ana amacı enflasyonun ana eğilimini düşürmek olarak belirtildi.

Kredi Politikaları: Politika faizi kademeli olarak artırılırken, seçici kredi sıkılaştırması yoluyla enflasyonu hedefleyen dengeleyici adımlar atılacağı ifade edildi. Ayrıca TL tasarruf enstrümanlarının çeşitlendirilmesi ve sermaye piyasalarının derinleşmesi için çalışmaların başlatıldığına dikkat çekildi.

Merkez Bankası Başkanı Erkan, ekonomiye dair son gelişmeleri değerlendirdiği basın toplantısında gazetecilerin sorularını yanıtladı.

Faiz Kararları Hakkında:

Erkan, faiz artışlarına yönelik bir soruya, “Parasal sıkılaştırma sürecine bütünsel bakmamız şart. Faiz artırımının yeterli ya da yetersiz olarak nitelendirilmesi bu bütünsel adımların etkisi incelendikten sonra değerlendirilmeli. Bir anda normalleştik deseydik etkileri görmeden, yanlış yaklaşım olurdu.” şeklinde cevap verdi.
Siyasi Açıklamalar Hakkında:

Merkez Bankası Başkanı’nın siyasi konularla ilgili yapacağı açıklamalar konusunda tavrı net: “Benden hiçbir zaman siyasi açıklama almayacaksınız.”
500’lik Banknot İddiaları Hakkında:

Yüksek tutarlı banknot basılmasının gündemde olup olmadığına yönelik soruya Erkan, “Şu an üstünde çalışmıyoruz. Enflasyonla mücadele hedefimiz.” şeklinde yanıtladı.
Döviz Kuru Politikası Hakkında:

Döviz kuruyla ilgili olarak Merkez Bankası Başkanı, “Kur seviyesi hedeflemiyoruz ama aşırı oynaklığı azaltmak Merkez Bankası’nın görev tanımındadır.” ifadelerini kullandı.