İçişleri Bakanlığı, son yıllarda giderek artan siber dolandırıcılık vakalarına karşı yapay zekâ destekli yeni bir güvenlik sistemini devreye almaya hazırlanıyor. “Dolunay” adı verilen proje sayesinde vatandaşlardan gelen ihbarların çok daha hızlı analiz edilmesi ve suçlulara kısa sürede müdahale edilmesi hedefleniyor. Yeni sistemin, dolandırıcılık olaylarına karşı adeta dijital bir erken uyarı mekanizması gibi çalışacağı belirtiliyor.
Projeyle birlikte vatandaşların mobil uygulamalar, çağrı merkezleri ve emniyet birimleri üzerinden yaptığı ihbarlar tek bir merkezde toplanacak. İhbar sırasında paylaşılan IBAN numaraları, telefon bilgileri, internet bağlantıları (URL), banka dekontları ve diğer dijital veriler yapay zekâ tarafından anlık olarak incelenecek. Sistem, elde edilen verileri saniyeler içinde analiz ederek şüpheli bağlantıları ortaya çıkaracak ve olayın detaylarını otomatik şekilde operasyonel dosyaya dönüştürecek.
Yetkililer, “Dolunay” sisteminin yalnızca ihbar toplamakla sınırlı kalmayacağını, aynı zamanda dolandırıcılık ağlarının tespit edilmesinde de önemli görev üstleneceğini ifade ediyor. Yapay zekâ destekli altyapı sayesinde benzer yöntemlerle gerçekleştirilen olaylar arasında bağlantılar kurulabilecek, organize suç ağları daha hızlı deşifre edilebilecek. Böylece hem bireysel mağduriyetlerin önüne geçilmesi hem de suç örgütlerine yönelik operasyonların hız kazanması amaçlanıyor.
İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, yeni sistemin temel hedeflerinden birinin zamana karşı yarışmak olduğunu belirtti. Açıklamaya göre vatandaşın yaptığı ilk ihbardan itibaren sürecin mümkün olan en kısa sürede ilerlemesi planlanıyor. Bakanlık, ihbarın alınması, verilerin analiz edilmesi ve dosyanın savcılık onayına sunulması sürecinin ortalama 18 dakika içinde tamamlanmasını hedefliyor.
Uzmanlar, özellikle son dönemde artış gösteren sahte yatırım, banka hesabı ele geçirme, oltalama (phishing) ve sosyal medya üzerinden gerçekleştirilen dolandırıcılık yöntemlerine karşı bu tür teknolojik sistemlerin büyük önem taşıdığına dikkat çekiyor. “Dolunay” projesinin hayata geçirilmesiyle birlikte, dijital suçlara karşı daha hızlı ve koordineli müdahale edilmesi bekleniyor.
Yeni sistemin devreye alınmasıyla birlikte vatandaşların şüpheli işlemleri gecikmeden bildirmesi de büyük önem taşıyacak. Yetkililer, erken yapılan ihbarların hem maddi kayıpların azaltılmasına hem de şüphelilerin kısa sürede yakalanmasına önemli katkı sağlayacağını vurguluyor.
İçişleri Bakanlığı’nın dolandırıcılıkla mücadele amacıyla geliştirdiği “Dolunay” (Dolandırıcılıkla Mücadele Merkezi) projesi, yapay zekâ destekli altyapısıyla siber suçlara karşı hızlı ve koordineli müdahale dönemini başlatmaya hazırlanıyor. Yeni sistem sayesinde vatandaşlardan gelen ihbarların çok kısa süre içerisinde analiz edilerek operasyonel sürece dönüştürülmesi hedefleniyor.
İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi’nin talimatıyla hayata geçirilecek proje, özellikle dijital dolandırıcılık vakalarında yaşanan zaman kaybını ortadan kaldırmayı amaçlıyor. Sistem, suç işlendikten sonra harekete geçen klasik yöntemler yerine, riskleri önceden tespit eden ve anlık müdahaleye imkan tanıyan yeni nesil bir güvenlik yaklaşımı üzerine kuruluyor.
Vatandaşlara Çok Kanallı İhbar Sistemi
Dolunay projesi kapsamında vatandaşların kolay şekilde ihbarda bulunabilmesi için kapsamlı bir başvuru ağı oluşturulacak. Kullanıcılar, e-Devlet doğrulamasıyla giriş yapılabilen mobil uygulama üzerinden, çağrı merkezi aracılığıyla ya da doğrudan emniyet ve jandarma birimlerine başvurarak şüpheli durumları bildirebilecek.
Sisteme iletilen tüm bilgiler merkezi veri havuzunda toplanacak. Şüpheli IBAN numaraları, telefon kayıtları, SMS içerikleri, internet bağlantıları, banka dekontları ve ekran görüntüleri gibi dijital veriler tek merkezde analiz edilecek. Özellikle mobil uygulama üzerinden yapılacak başvurularda kimlik doğrulaması zorunlu tutulacak. Böylece hem sahte ihbarların önüne geçilmesi hem de veri güvenliğinin korunması sağlanacak.
Yapay Zekâ Destekli Analiz Sistemi Devrede Olacak
Projede dikkat çeken en önemli unsurlardan biri gelişmiş yapay zekâ altyapısı olacak. Sisteme ulaşan ihbarlar otomatik olarak işlenecek; kullanılan dolandırıcılık yöntemi, risk seviyesi, şüpheli ağ bağlantıları ve dijital hareketlilik eş zamanlı şekilde analiz edilecek. Yapay zekâ yalnızca tehdit tespiti yapmakla kalmayacak, hangi kurumun hangi adımı atması gerektiğini de belirleyecek. Hazırlanan dijital görev planı savcı onayına sunulacak ve süreç hızlandırılacak. Bu kapsamda:
Bankalararası Kart Merkezi’ne şüpheli işlem bildirimi yapılabilecek, Bankalara hesap bloke talepleri gönderilebilecek, MASAK’a mali inceleme yönlendirmesi aktarılabilecek, BTK’ya zararlı bağlantıların engellenmesi için otomatik talepler iletilebilecek. Böylece farklı kurumlar arasında yaşanan bürokratik süreçlerin büyük ölçüde azaltılması hedefleniyor.
Banka Hesaplarına Dakikalar İçinde Müdahale
Mevcut sistemde resmi yazışmalar nedeniyle uzayan süreçlerin, Dolunay modeliyle minimum seviyeye indirilmesi planlanıyor. Projede yer alan “Savcı Ekranı” sistemi sayesinde yapay zekânın hazırladığı raporlar doğrudan savcının önüne düşecek. Savcı tek tuşla dijital onay verecek ve onayın ardından ilgili kurumlara otomatik görev dağılımı yapılacak. Sistem; finansal hareketler, GSM kayıtları, URL analizleri ve teknik log verilerini tek dijital dosyada bir araya getirecek. Böylece saniyeler içerisinde “Suç Önleme Tutanağı” hazırlanarak başsavcılığa iletilecek.
Hazırlanan iş akışına göre mağdurun ihbarda bulunmasının ardından ilk analiz kısa sürede tamamlanacak. Özellikle yüksek risk taşıyan işlemlerde banka hesaplarına dakikalar içinde bloke uygulanabilecek. Ayrıca başvuru yapan vatandaşlara dosya takip numarası gönderilecek ve alınan önlemler hakkında otomatik geri bildirim sağlanacak.
Yeni Nesil İç Güvenlik Modeli Dönemi
İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, projeye ilişkin değerlendirmesinde Türkiye’nin güvenlik anlayışında köklü bir dönüşüm yaşandığını belirtti. Çiftçi, artık yalnızca suçu takip eden değil, riskleri önceden yöneten, dijital tehditleri analiz eden ve toplumsal dayanıklılığı güçlendiren yeni bir güvenlik modeline geçildiğini ifade etti.
Siber suçların ekonomik boyutuna dikkat çeken Bakan Çiftçi, mal varlığına karşı işlenen suçların büyük bölümünü dolandırıcılık vakalarının oluşturduğunu söyledi. Yapılan analizlerde her üç olaydan yalnızca birinin resmi makamlara bildirildiğini vurgulayan Çiftçi, sadece jandarma sorumluluk bölgesinde tespit edilen ekonomik kaybın yaklaşık 50 milyar TL seviyesine ulaştığını kaydetti. Bildirilmeyen vakalar da hesaba katıldığında tehdidin çok daha büyük boyutlara ulaştığına işaret etti.
Yeni sistem sayesinde savcıların aylar sürebilen delil toplama süreçlerini daha hızlı tamamlayabileceğini ifade eden Çiftçi, mağdurun ihbarından itibaren dosyanın yaklaşık 18 dakika içinde savcı onayına sunulmasının hedeflendiğini açıkladı.
Kurumlar Tek Merkezde Koordineli Çalışacak
Dolunay projesi kapsamında emniyet ve jandarmanın siber güvenlik birimlerinin yanı sıra MASAK, BTK, BDDK ve Cumhuriyet savcılığı temsilcilerinin aynı merkezde koordineli şekilde görev yapacağı belirtildi. Ayrıca Adalet Bakanlığı ile birlikte ilk değerlendirme toplantılarının gerçekleştirildiği ve projenin ilgili kurumların katkılarıyla son haline getirileceği ifade edildi. Yeni sistemle birlikte Türkiye’nin siber dolandırıcılıkla mücadelede daha hızlı, daha entegre ve teknoloji odaklı bir yapıya geçmesi amaçlanıyor.