Yapılan açıklamaya göre, bu gece itibarıyla yürürlüğe girecek olan yeni sistem, FL305 ve üzeri yüksekliklerde (30 bin feet ve üstü) geçerli olacak. Serbest rota uygulaması sayesinde uçaklar, önceden belirlenmiş sabit hava yollarına bağlı kalmaksızın, kalkış ve varış noktaları arasında en uygun ve kısa rotayı seçebilecek, böylece uçuş süreleri kısalacak ve yakıt tasarrufu sağlanacak.
DHMİ yetkilileri, FRA uygulamasının hem hava trafiği yönetiminde esneklik sağlayacağını hem de havacılık güvenliği standartlarını artıracağını belirtiyor. Ayrıca, bu uygulama sayesinde hava trafiğinin yoğun olduğu bölgelerde kapasite kullanımının daha verimli hale gelmesi ve uçuş maliyetlerinin düşürülmesi hedefleniyor.
Serbest Rota Hava Sahası, birçok gelişmiş havacılık ülkesinde uzun süredir kullanılan bir sistem olup, Türk Hava Sahası’na getirilmesiyle birlikte uluslararası standartlara uyum sağlanmış olacak. Bu sayede Türkiye, havacılıkta modern ve verimli bir hava trafiği yönetimi modelini benimsemiş olacak. Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, ülke hava sahasında FRA (Flexible Route Airspace – Esnek Rota Hava Sahası) uygulamasının başlatılmasına dair önemli açıklamalarda bulundu.
Bakan Uraloğlu, Devlet Hava Meydanları İşletmesi (DHMİ) iş birliğiyle Türk havacılık tarihinde kritik bir adım atacaklarını belirtti. Uraloğlu, “Havacılıkta köklü bir reform niteliği taşıyan FRA uygulaması, DHMİ tarafından bu geceden itibaren FL305 ve üzerindeki irtifa seviyelerinde devreye alınacak.
Bu uygulama sayesinde hava araçları, belirlenen giriş ve çıkış noktaları arasında klasik uçuş rotalarına bağlı kalmadan kendi planlamalarını yapabilecek. Böylece hem uçuş sürelerinde azalma sağlanacak hem yakıt tasarrufu artacak hem de karbon salınımı önemli ölçüde azaltılacak. Bu yönüyle uygulama hem ekonomik hem de çevresel açıdan büyük kazanımlar sunacak” dedi.
2019’dan Bu Yana Süren Kapsamlı Hazırlık Süreci
Uraloğlu, Türkiye’de FRA’ya geçiş için yürütülen çalışmaların DHMİ tarafından 2019 yılında başlatıldığını hatırlatarak, bu süreçte hava sahası düzenlemelerinden trafik yönetimine kadar birçok alanda yeni operasyonel yöntemlerin geliştirildiğini aktardı.
Bakan, “Uluslararası standart ve gerekliliklerle uyumlu yöntemleri olgunlaştırarak FRA için gereken tüm süreçleri tamamladık. Ayrıca, DHMİ öncülüğünde Eurocontrol ile yapılan iş birliği kapsamında, Ocak-Mayıs 2022 döneminde yaklaşık 400 hava trafik kontrolörü, Eurocontrol İnovasyon Merkezi’nde gerçek zamanlı simülasyonlara katıldı. Bu simülasyonlar, yeni düzenlemelerin güvenle uygulanmasını, kontrolörlerin sisteme uyum sağlamasını ve operasyonel güvenlik analizlerinin başarıyla tamamlanmasını mümkün kıldı” ifadelerini kullandı.
Gece Dönemi Pilot Uygulama, Sonrasında 24 Saat
Bakan Uraloğlu, uygulamanın 2025-2026 kış döneminde gece saat 23.00 ile 05.00 arasında pilot olarak yürütüleceğini, 2026-2027 kış döneminden itibaren ise uygulamanın tam zamanlı ve 24 saat esasına göre devam edeceğini vurguladı.
Daha Kısa Uçuşlar, Daha Fazla Yakıt Tasarrufu
FRA sistemi sayesinde hava araçlarının daha kısa ve verimli rotalar kullanabileceğini belirten Uraloğlu, şunları söyledi: “Uygulamanın ilk aşamasında elde edilecek geri bildirimler doğrultusunda, FL305 olan alt sınırı, Avrupa örneklerine benzer şekilde daha alt seviyelere çekmeyi planlıyoruz. Bu kapsamda, Türkiye’de yürütülen Hava Sahasının Esnek Kullanımı (FUA) çalışmaları 10 bin feet-FL285 aralığını kapsayacak şekilde genişletilirse, FRA’nın daha düşük irtifalarda uygulanmasının da önü açılmış olacak. Bu gelişmeyle birlikte, Türkiye iç hat uçuşlarında serbest rota kullanımı yaygınlaşacak, havalimanları arası daha uygun uçuş güzergahları oluşturulacak, uçuş süreleri kısalacak ve yakıt tasarrufu artacak.”