Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren yeni düzenlemeyle birlikte, Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) bünyesinde belirli bir süre görev yapan sözleşmeli erbaş ve erler için kamu kurumlarında memur olarak istihdam edilmenin önü açıldı. Yapılan değişiklik sayesinde, en az 7 yıl boyunca sözleşmeli statüde görev yapan ve gerekli şartları yerine getiren personel, kamu kurum ve kuruluşlarında belirlenen kadrolara atanabilecek.
Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanunu’nda gerçekleştirilen düzenleme kapsamında, kamuya geçiş süreci daha açık ve sistemli bir yapıya kavuşturuldu. Buna göre, kamu kurumlarında sözleşmeli erbaş ve erlerden yapılacak atamalarda kullanılacak kadro unvanları netleştirilirken, başvuru sürecine ilişkin yaş şartı da mevzuata eklendi. Ayrıca adayların kamuya yerleştirilmesinde uygulanacak kura sistemi ile sözlü sınav usulüne ilişkin esaslar da ayrıntılı şekilde belirlendi.
Yeni düzenlemenin dikkat çeken hükümlerinden biri ise kamu kurumlarına ayrılan kontenjanlar oldu. Buna göre, ilgili kamu kurum ve kuruluşları, belirlenen kadrolara yapacakları personel alımlarında toplam kontenjanlarının yüzde 10’unu sözleşmeli erbaş ve erlik görevini tamamlayarak ayrılan adaylara ayırmakla yükümlü olacak. Böylece, askerlik hizmeti süresince edindikleri bilgi, disiplin ve tecrübeyi kamu hizmetinde değerlendirmek isteyen personel için önemli bir kariyer fırsatı oluşturulmuş oldu.
Yürürlüğe giren bu düzenlemenin, uzun yıllar Türk Silahlı Kuvvetleri bünyesinde görev yaptıktan sonra sivil hayata geçiş yapan sözleşmeli erbaş ve erlerin istihdam olanaklarını artırması ve kamu sektöründe yeni bir çalışma alanı sunması hedefleniyor. Aynı zamanda kamu kurumlarının da disiplinli ve tecrübeli personel istihdam etmesine katkı sağlayacak uygulamanın, personelin mesleki geleceğine yönelik önemli bir güvence oluşturması bekleniyor.
Sözleşmeli erbaş ve er olarak görev yaptıktan sonra kamu kurumlarında memur kadrolarında çalışmak isteyen personel için önemli bir düzenleme hayata geçirildi. Yeni sistemle birlikte belirlenen şartları yerine getiren adaylar, farklı kamu kurumlarında çeşitli kadrolarda istihdam edilme fırsatı elde edecek. Düzenleme, başvuru koşullarından kura sürecine, sözlü sınav aşamasından özlük haklarına kadar birçok önemli detayı içeriyor.
Kamu Kadrolarına Geçiş İçin Aranan Şartlar
Yeni düzenlemeden yararlanarak devlet memuru olmak isteyen sözleşmeli erbaş ve erlerin öncelikle belirli hizmet süresini tamamlamış olmaları gerekiyor. Buna göre adayların, sözleşmeli erbaş veya er statüsünde en az yedi yıl fiilen görev yaptıktan sonra görevlerinden ayrılmış olmaları temel şart olarak belirlendi.
Bunun yanında adayların görev süresince düzenlenen nitelik belgesinin olumlu olması da zorunlu tutuluyor. Disiplin ve performans açısından olumlu değerlendirmeye sahip olmayan personel bu haktan yararlanamayacak. Yaş şartı da başvuru kriterleri arasında yer alıyor. Başvuru tarihinde adayların 41 yaşını doldurmamış olması gerekiyor. Ayrıca ilgili kamu kurumlarının kendi mevzuatlarında yer alan sınav şartı dışında kalan tüm genel memuriyete atanma koşullarını taşımaları da zorunlu olacak.
Belirlenen tüm şartları eksiksiz yerine getiren adaylar, kamu kurum ve kuruluşlarında birçok farklı unvanda görev alabilecek. İstihdam edilebilecek kadrolar arasında infaz ve koruma memuru, çarşı ve mahalle bekçisi, orman muhafaza memuru, idari gözetim personeli, koruma ve güvenlik görevlisi, zabıta memuru, itfaiye eri, şoför ile destek personeli gibi çeşitli görevler bulunuyor.
Başvurular Her Yıl Düzenli Olarak Alınacak
Düzenleme kapsamında kamuya geçiş hakkından yararlanmak isteyen personelin başvuruları her yıl belirli takvim doğrultusunda kabul edilecek. Başvurular tamamlandıktan sonra İçişleri Bakanlığı veya Milli Savunma Bakanlığı, başvuruda bulunan personelin listesini en geç ekim ayının sonuna kadar Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına gönderecek.
Bunun ardından kamu kurum ve kuruluşları, söz konusu düzenleme kapsamında ayırdıkları yüzde 10’luk kontenjanları ve bu kadrolara ilişkin özel şartları aralık ayının sonuna kadar Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına bildirmekle yükümlü olacak. Tüm kurumların bildirimlerini tamamlamasının ardından Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, belirlenen kontenjanlar doğrultusunda yerleştirme sürecini koordine edecek ve her yıl en geç 1 Mart tarihine kadar işlemleri sonuçlandıracak.
Kura Sistemiyle Adaylar Belirlenecek
Yerleştirme sürecinde başvuru yapan herkes doğrudan mülakata alınmayacak. Bakanlık tarafından yayımlanacak başvuru kılavuzunda belirtilen şartları taşıyan adaylar arasından kura çekimi gerçekleştirilecek. Kura sonucunda, ilan edilen kontenjan sayısının dört katı kadar aday belirlenerek sözlü sınava katılmaya hak kazanacak. Böylece mülakata girecek adaylar objektif bir kura yöntemiyle seçilmiş olacak.
Sözlü Sınavda Beş Farklı Kriter Değerlendirilecek
Kura işlemlerinin tamamlanmasının ardından ilgili kurumların oluşturacağı sınav komisyonları tarafından en geç üç ay içerisinde sözlü sınav gerçekleştirilecek. Mülakatlarda adaylar yalnızca mesleki bilgi açısından değil, farklı yönleriyle de değerlendirilecek.
Komisyonlar tarafından; Genel kültür düzeyi, Kendini ifade edebilme yeteneği, Liyakat ve mesleğe uygunluk, Özgüven, Bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklık olmak üzere toplam beş ayrı kriter dikkate alınacak. Her kriter 20 puan üzerinden değerlendirilecek. Verilen puanların aritmetik ortalaması alınarak adayın 100 tam puan üzerinden başarı notu belirlenecek.
Koruma ve Güvenlik Görevlisi Kadrolarında Önemli Kolaylık
Yeni düzenleme kapsamında özellikle koruma ve güvenlik görevlisi kadrolarına başvuracak sözleşmeli erbaş ve erler için önemli bir istisna getirildi. Normal şartlarda bu kadrolara atanabilmek için zorunlu olan 120 saatlik temel güvenlik eğitimi şartı ile ortaokul veya lise mezuniyeti gibi eğitim şartları, sözleşmeli erbaş ve er olarak görev yaptıktan sonra başvuruda bulunan adaylar için aranmayacak. Bu düzenleme sayesinde söz konusu personelin kamuya geçiş sürecinin daha kolay ve hızlı şekilde tamamlanması amaçlanıyor.
Hizmet Süreleri Memuriyette Kazanılmış Hak Sayılacak
Kamu görevine atanan personelin sözleşmeli erbaş ve er olarak geçirdiği hizmet yılları memuriyet açısından da değerlendirilecek. Görev yapılan süreler başlangıç derece ve kademesine doğrudan eklenecek. Hesaplamaya göre her bir hizmet yılı bir kademe ilerlemesi olarak kabul edilirken, her üç yıllık hizmet ise bir derece yükselmesine karşılık gelecek. Bu uygulama sayesinde personelin maaş, derece, kademe ve diğer özlük hakları önceki hizmet süreleri dikkate alınarak belirlenecek ve yıllarca yapılan hizmet memuriyet açısından da kazanılmış hak olarak değerlendirilecek.
Dört Yıl Boyunca Unvan Değişikliği Yapılamayacak
Düzenleme kapsamında memur kadrosuna atanan personel için bazı sınırlamalar da getirildi. Buna göre kamu görevine başlayan kişiler, atandıkları tarihten itibaren en az dört yıl boyunca başka bir unvana geçiş yapamayacak. Ayrıca kendisine atama onayı verilmesine rağmen göreve başlamayan ya da göreve başladıktan sonra herhangi bir nedenle istifa eden kişiler, bu düzenleme kapsamında tanınan haktan ikinci kez yararlanamayacak. Yani kamuya geçiş hakkı yalnızca bir kez kullanılabilecek. Atama hakkını kullanmayan veya görevi bırakan kişiler açısından bu hak tamamen sona erecek ve yeniden başvuru imkânı bulunmayacak.