Olayda, otel işletmesinin tek başına erkek misafir kabul etmediği, bunu da “erkeklere ayrılmış kontenjanın dolduğu” şeklinde bir gerekçeyle açıkladığı belirtildi. Başvuruyu inceleyen TİHEK ise bu yaklaşımın objektif ve makul bir nedene dayanmadığını, doğrudan cinsiyete dayalı bir ayrım oluşturduğunu tespit etti.
Değerlendirme sonucunda kurum, söz konusu uygulamanın insan hakları ve eşitlik mevzuatına aykırı olduğuna karar vererek otele 256 bin 357 lira tutarında idari para cezası uygulanmasına hükmetti. Karar, konaklama hizmetlerinde cinsiyet temelinde yapılan sınırlamaların hukuki olarak geçerli bir gerekçeye dayanması gerektiğini bir kez daha gündeme taşıdı.
Olayın Arka Planı ve Tarafların Savunmaları
İnceleme süreci boyunca otel yönetimi, kendilerine yöneltilen iddialara karşı savunma yaptı. Yapılan açıklamada, başvurunun yapıldığı tarih aralığında otelin doluluk oranının %90’ın üzerinde olduğu belirtildi. Bu nedenle yoğun sezonda daha çok çift ya da aile konaklamalarına öncelik verildiği, bunun da sektörde yaygın bir uygulama olduğu ifade edildi. Otel yetkilileri, rezervasyonun kabul edilmemesinin başvuranın “erkek olmasıyla” ya da cinsiyetiyle bağlantılı olmadığını; tamamen doluluk ve işletme politikası çerçevesinde alınmış bir karar olduğunu savundu.
Kurulun İncelediği Deliller
TİHEK tarafından yürütülen değerlendirmede, başvuranın sunduğu video kayıtları da dikkate alındı. Söz konusu kayıtlarda rezervasyon görevlisinin, tek erkek olarak konaklama rezervasyonu oluşturulamadığını açıkça ifade ettiği; buna karşılık “bay-bayan” ya da “aile” şeklindeki konaklamaların kabul edilebildiği tespit edildi. Bu bulgular, otelin uygulamasının doğrudan cinsiyet temelli bir ayrım içerip içermediği yönünde kritik bir delil olarak değerlendirildi.
Kararın Sonucu
Kurul, elde edilen tüm bilgi ve belgeler ışığında otelin uygulamasının ayrımcılık yasağını ihlal ettiğine hükmetti. Buna göre, başvuranın yalnızca cinsiyeti nedeniyle konaklama hizmetinden yararlanmasının engellendiği ve benzer durumda olan diğer kişilere kıyasla eşit muamele görmediği sonucuna varıldı. Bu doğrultuda TİHEK, söz konusu otel hakkında 256 bin 357 TL tutarında idari para cezası uygulanmasına karar verdi.
Kararın Hukuki Gerekçesi
Kurul kararında, Birleşmiş Milletler Medeni ve Siyasi Haklar Sözleşmesi’nin 2. maddesine atıf yapılarak, tüm bireylerin hukuk önünde eşit olduğu ve hiçbir ayrım gözetilmeksizin eşit korumadan yararlanması gerektiği vurgulandı. Sözleşmeye göre devletlerin; ırk, renk, cinsiyet, dil, din, siyasi görüş, ulusal ya da toplumsal köken, doğum ve benzeri statüler dahil olmak üzere her türlü ayrımcılığı yasaklamak ve etkili koruma sağlamakla yükümlü olduğu hatırlatıldı.
Somut olay özelinde ise, otel yönetiminin başvurana yönelik farklı muamelesine haklı ve ölçülü bir gerekçe sunamadığı belirtildi. Kurul, başvuranın yalnızca cinsiyeti nedeniyle hizmetten mahrum bırakıldığını ve bunun “karşılaştırılabilir durumdaki kişilerle eşit şartlarda hizmet alma hakkını” ortadan kaldırdığını değerlendirdi. Bu uygulamanın 6701 sayılı Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Kanunu’nun 3. maddesinde düzenlenen ayrımcılık yasağını cinsiyet temelinde ihlal ettiği tespit edildi.