Savaş Alevleniyor, Dolar Yerinde: Piyasada Kritik Denge

ABD ile İran arasında süregelen gerilimin kısa vadede sona ermeyeceğine yönelik beklentiler, küresel piyasalarda doların güçlü konumunu korumasına katkı sağlamaya devam ediyor. Jeopolitik risklerin yüksek seyretmesi, yatırımcıların güvenli liman arayışını artırırken, bu durum Amerikan dolarına olan talebi canlı tutuyor. Özellikle belirsizlik dönemlerinde doların rezerv para birimi olma özelliği ön plana çıkıyor ve riskten kaçınma eğilimi, doların diğer para birimleri karşısında değer kazanmasına zemin hazırlıyor.

Her ne kadar dolar/TL kurunda zaman zaman aşağı yönlü sınırlı hareketler gözlense de, küresel ölçekte doların genel görünümü güçlü kalmayı sürdürüyor. Türk Lirası karşısında dönemsel dalgalanmalar yaşansa da, doların uluslararası piyasalardaki performansı daha belirleyici bir tablo ortaya koyuyor. Bu çerçevede, doların birçok gelişmiş ve gelişmekte olan ülke para birimine karşı dirençli bir seyir izlediği görülüyor.

Öte yandan doların altı önemli para birimi karşısındaki performansını ölçen dolar endeksi, 99 seviyesine doğru yükselerek toparlanma sinyalleri verdi. Bir önceki işlem gününde satış baskısına maruz kalan endeks, kritik destek noktalarından güç alarak yeniden yukarı yönlü bir eğilim sergiledi. Bu hareket, piyasaların jeopolitik riskleri fiyatlamaya devam ettiğini ve doların küresel ölçekte talep görmeyi sürdürdüğünü ortaya koyuyor.

Küresel piyasalar, Sri Lanka açıklarında bir ABD denizaltısının İran’a ait bir savaş gemisini batırdığına ilişkin haberlerin ardından ABD ile İran arasında tırmanan gerilimi yakından izlemeyi sürdürüyor. Bu gelişme, halihazırda devam eden çatışma ortamında tansiyonu daha da yükseltirken, yatırımcıların risk iştahını da sınırlıyor.

İran’a karşı yürütülen ve ABD ile İsrail’in dahil olduğu daha geniş çaplı askeri operasyon altıncı gününe girmiş durumda. Piyasalar, çatışmanın daha da genişleme ihtimalini ve bunun küresel ekonomi üzerindeki olası etkilerini fiyatlamaya çalışıyor. Özellikle uzun soluklu bir savaş senaryosunun küresel büyümeyi yavaşlatabileceği, enerji ve emtia fiyatları üzerinden enflasyonist baskıları artırabileceği endişesi öne çıkıyor. Bu nedenle finansal varlıklarda temkinli ve dalgalı bir seyir hakim.

Hafta ortasında dolar tarafında sınırlı bir geri çekilme yaşandı. Bunun nedeni, İranlı yetkililerin olası bir barış süreci için ABD ile temasa geçtiğine dair çıkan haberlerdi. Ancak Tahran yönetimi daha sonra bu iddiaları yalanladı. Bu çelişkili açıklamalar, piyasalarda yön arayışını güçlendirirken belirsizlik ortamını da canlı tuttu.

Diğer yandan, ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, ABD Başkanı Donald Trump tarafından daha önce duyurulan yüzde 15 oranındaki küresel gümrük vergisinin kısa süre içinde yürürlüğe girebileceğini ifade etti. Söz konusu tarife kararının bu hafta içinde uygulanmasının muhtemel olduğu belirtilirken, bu adımın da küresel ticaret dengeleri üzerinde yeni etkiler yaratabileceği değerlendiriliyor.

Makroekonomik veriler cephesinde ise ABD ekonomisine ilişkin görece güçlü sinyaller geldi. Hizmet sektörü faaliyetleri şubat ayında son 3,5 yılın en yüksek seviyesine ulaşarak ekonomik canlılığın sürdüğünü gösterdi. Aynı dönemde özel sektör istihdam artışı da piyasa beklentilerinin üzerinde gerçekleşti. Bu veriler, ABD ekonomisinin dirençli görünümünü koruduğuna işaret ederken, para politikası beklentileri açısından da önem taşıyor.

Dolar, Türk Lirası Karşısında Neden Güç Kazanamıyor?

İran kaynaklı jeopolitik risklerin dezenflasyon sürecinin son aşamasına denk gelmesi üzerine, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası hafta sonunda iki önemli adım attı. Bu kapsamda bir hafta vadeli repo ihalelerine geçici olarak ara verildi. Ayrıca Türk lirası uzlaşmalı vadeli döviz satım işlemleri devreye alındı.

Merkez Bankası, bankalara sağladığı fonlamada da değişikliğe giderek yüzde 37 seviyesindeki fonlama oranını yüzde 40’a yükseltti. Bu adım, kısa vadeli mevduat faizlerine doğrudan yansıdı. Bir aylık mevduat faizleri yeniden yüzde 40 seviyelerine yaklaşırken, günlük vadeli mevduatlarda yıllıklandırılmış faiz oranları yüzde 44’e kadar çıktı. Öte yandan, Merkez Bankası gecelik borç verme faiz oranını da yüzde 40 olarak belirlemişti.

Devreye alınan Türk lirası uzlaşmalı vadeli döviz satım işlemleri sayesinde, döviz ihtiyacı bulunan şirketler taleplerini serbest piyasadan karşılamak yerine doğrudan Merkez Bankası üzerinden gerçekleştirmeye başladı. Bu uygulama ile şirketlerin belirli bir vadede ihtiyaç duyacakları döviz tutarı için ödeme, ilgili tarihte Merkez Bankası tarafından yapılacak. Böylece spot piyasadaki döviz talebi azaltılarak kur üzerindeki baskının sınırlanması hedefleniyor. Son işlemlerde yaklaşık 8 milyar dolarlık döviz satışı gerçekleştiği ifade edildi.

Dolar/TL’de Son Durum

Dolar kuru güne 43,9560 TL seviyesinden başladı. Gün içinde en düşük 43,9513 TL, en yüksek ise 43,9958 TL seviyesi görüldü. İşlemler şu sıralarda 43,9932 TL civarında devam ediyor. Tüm bu gelişmeler ışığında, hem küresel jeopolitik riskler hem de yurt içi para politikası adımları dolar/TL kurunun seyrinde belirleyici olmaya devam ediyor.