Merkez Bankası Başkanı’ndan Faiz İndirimi Açıklaması

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Başkanı Fatih Karahan, gerçekleştirilen 92. Hesap Dönemi Olağan Genel Kurul Toplantısı’nda ekonomi ve para politikaları hakkında önemli açıklamalarda bulundu. Karahan, aylık enflasyonun ana eğiliminde belirgin ve kalıcı bir düşüş sağlanana kadar faiz indirimi yapılmayacağını vurguladı.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, aylık enflasyonun ana eğiliminde belirgin ve kalıcı düşüş sağlanıp, enflasyon beklentileri öngörülen tahmin aralığına yakınsayana kadar sıkı para politikası duruşunu sürdüreceklerini belirterek, “Enflasyon görünümünde belirgin ve kalıcı bozulma öngörülmesi durumunda ise para politikası duruşunu sıkılaştıracağız.” dedi.

Sıkı Para Politikası Sürecek

Karahan, “2023’te net ihracat küresel faaliyetteki zayıf seyir nedeniyle yıl boyunca büyümeye negatif katkı verdi. 2023’ün üçüncü çeyreğinde yaşanan şoklar enflasyonu belirgin şekilde yükseltti. Mart ayında aylık enflasyonun eğilimi öngörülenden yüksek gerçekleşti. Göstergeler yurtiçi talepte direncin devam ettiğini gösterdi. Bir hafta vadeli repo ihale faiz oranını temel politika faizi olarak kullanmaya devam edeceğiz.” dedi.

Başkan, enflasyon üzerindeki yukarı yönlü risklere karşı ihtiyatlı duruşun korunacağını belirtti.

Faiz Oranlarında Durum

Merkez Bankası, Mart ayında politika faizini yüzde 45’ten yüzde 50’ye çıkarmıştı. Nisan ayında ise faiz oranı sabit bırakıldı.

Karahan, parasal sıkılaştırma tedbirlerinin krediler ve iç talep üzerindeki etkilerini yakından izlediklerini ve enflasyon görünümünde belirgin ve kalıcı bir bozulma öngörülmesi durumunda para politikası duruşunun daha da sıkılaştırılacağını ifade etti.

Enflasyon ve İç Talep

Karahan sözlerini şöyle sürdürdü: “Enflasyon üzerindeki yukarı yönlü risklere karşı ihtiyatlı duruşumuzu koruyoruz. Yaptığımız parasal sıkılaştırmanın krediler ve iç talep üzerindeki etkilerini yakından izliyoruz. Yılsonu enflasyonu hala beklentilerimizin üzerinde. İç talepte dengelenme ile birlikte sağlıklı bir dezenflasyon sürecine gireceğimizi değerlendiriyoruz. Aylık enflasyonun ana eğiliminde belirgin ve kalıcı bir düşüş sağlanıp, enflasyon beklentileri öngörülen tahmin aralığına yakınsayana kadar sıkı para politikası duruşumuzu sürdüreceğiz.

Enflasyon görünümünde belirgin ve kalıcı bir bozulma öngörülmesi durumunda ise para politikası duruşunu sıkılaştıracağız. Para politikasını enflasyonu önce tek haneli rakamlara, orta vadede ise yüzde 5 hedefine ulaştıracak parasal ve finansal koşulları sağlayacak şekilde belirlemeye devam edeceğiz.”

Başkan, iç talepte dengelenme ile sağlıklı bir dezenflasyon sürecine girileceğini öngördüklerini belirterek, “2023 yılında net ihracatın küresel faaliyetlerdeki zayıf seyir nedeniyle büyümeye negatif katkı yaptığını, yurtiçi talepte ise direncin devam ettiğini gözlemledik” şeklinde konuştu.

Bu çerçevede, faiz indiriminin ne zaman başlayacağı konusunda net bir tarih verilmezken, ekonomik verilerin izlenmeye devam edileceği vurgulandı.

“Bir hafta vadeli repo ihale faizini temel politika faizi olarak kullanmaya devam edeceğiz”

Geçen yılın haziran ayında, dezenflasyonun en kısa sürede tesisi, enflasyon beklentilerinin çıpalanması ve fiyatlama davranışlarındaki bozulmanın kontrol altına alınması için güçlü parasal sıkılaştırma sürecini başlattıklarına dikkati çeken Karahan, geçen yıl haziran-aralık döneminde politika faizini toplamda 34 puan artırarak yüzde 8,5 düzeyinden yüzde 42,5’e yükselttiklerini anımsattı.

Karahan, bu yılın ocak ayında enflasyon beklentileri ve fiyatlama davranışlarında başlayan dengelenmenin devam ettiğini değerlendirdiklerini ve politika faizini yüzde 45’e yükselttiklerini aktararak, şu değerlendirmede bulundu:

“Şubatta ise parasal sıkılaştırmanın gecikmeli etkilerini ve parasal aktarımı destekleyen diğer politika adımlarını da göz önünde bulundurarak sabit tuttuk. Ancak şubatta aylık enflasyonun ana eğilimi, hizmet enflasyonu öncülüğünde öngörülenden yüksek gerçekleşti. Enflasyon üzerindeki riskler ve enflasyon görünümündeki bozulmayı dikkate alarak martta politika faizini 5 puan artırarak yüzde 50 düzeyine yükselttik. Ayrıca, operasyonel çerçevede değişikliğe giderek, Merkez Bankası gecelik vadede borçlanma ve borç verme oranlarının bir hafta vadeli repo ihale faiz oranına kıyasla ‘-/+ 300 baz puanlık’ marj ile belirlenmesine karar verdik. Bu değişiklik, faiz oranlarının geldiği yüksek seviye göz önünde bulundurularak yapılan teknik bir düzeltmedir. Bir diğer ifadeyle bir hafta vadeli repo ihale faiz oranını temel politika faizi olarak kullanmaya devam edeceğiz.”

“Nakit işlemlerinde bilişim altyapısını güçlendirdik”

Karahan, bilişim teknolojileri alanında ihtiyaç duyulan sistemlerin oluşturulmasına ve bu sistemlerin güvenliği ile sürekliliğinin sağlanmasına yönelik çalışmalara da devam edildiğini ifade etti.

Para transferlerinde FAST işlem tutarı limitlerini yükselttiklerini anımsatan Karahan, Dijital Türk Lirası Projesi’nin birinci faz çalışmaları kapsamında elde edilen bulguları geniş kapsamlı bir değerlendirme raporu ile paylaştıklarını söyledi.

Karahan, TCMB’nin temel amacı ve önceliğinin fiyat istikrarını sağlamak olduğuna dikkati çekerek, “Para politikasını, bu amaç doğrultusunda enflasyonu önce tek haneli rakamlara, orta vadede ise yüzde 5 hedefine ulaştıracak parasal ve finansal koşulları sağlayacak şekilde belirlemeye devam edeceğiz.” değerlendirmesinde bulundu.

Faiz İndirimi Ne Zaman Başlayacak?

Merkez Bankası Başkanı Karahan’ın enflasyon düşene kadar parasal sıkılaşmanın devam edeceğini belirtmesi, faiz indiriminin ne zaman başlayacağına yönelik önemli bir ipucu verdi. Faiz indiriminin başlaması için enflasyonun beklenti aralığına düşmesi beklenecek.

Faizler Haziran 2023’ten Bu Yana Arttı!

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Haziran 2023’ten günümüze 4 bin 150 baz puanlık faiz artışına gitti. Geçen yıl Haziran ayında faiz yüzde 8,5 seviyesinde bulunuyordu.

Haziran ayında faiz 650 baz puan artırılarak yüzde 8,5’ten yüzde 15’e yükseltilmişti. Temmuzda faiz 250 baz puan artışla yüzde 17,5’e, ağustosta 750 baz puan artışla yüzde 25’e, eylülde 500 baz puan artışla yüzde 30’a, ekimde 500 puan artışla yüzde 35’e, kasımda 500 baz puanlık artışla yüzde 40’a, aralıkta 250 baz puanlık artışla yüzde 42,50’ye, ocak ayında ise 250 baz puanlık artışla yüzde 45’e, martta 500 baz puanlık artışla yüzde 50’ye çıkarılmıştı.