Kamu Zararına Geçit Yok: SGK’dan Sahte Emeklilik Operasyonu

Kamu zararına geçit yok: SGK’dan sahte emeklilik operasyonu, Kurumun yürüttüğü incelemelerde en çok dikkat çeken başlıkların başında “sahte sigortalılık” uygulamaları geliyor. Denetimlerde, gerçekte faaliyeti bulunmayan ya da yalnızca prim yatırmak amacıyla kurulmuş “naylon şirketler” üzerinden sigorta primi yatırıldığına dair iddialar araştırılıyor. Bunun yanı sıra, gerçeği yansıtmayan sağlık kurulu raporları aracılığıyla malulen ya da erken emeklilik hakkı elde edildiği yönündeki şüpheler de titizlikle ele alınıyor.

Şüpheli bulunan dosya sahiplerine resmi tebligat gönderilerek, iddialara ilişkin savunmalarını sunmaları için üç iş günü süre tanınıyor. Bu süreçte kişilerden, sigortalılıklarının fiili çalışmaya dayandığını ve emeklilik koşullarını mevzuata uygun şekilde yerine getirdiklerini belgelemeleri bekleniyor. Savunma ve sunulan belgeler, SGK denetim birimleri tarafından ayrıntılı biçimde değerlendiriliyor.

Yapılan incelemeler sonucunda usulsüzlük tespit edilmesi halinde ise ciddi yaptırımlar uygulanıyor. Öncelikle ilgili kişinin emekli aylığı kesiliyor. Bununla birlikte, bugüne kadar ödenmiş olan maaş tutarları da yasal faiziyle birlikte geri talep ediliyor. Böylece hem kamu zararının önüne geçilmesi hem de sosyal güvenlik sisteminin sürdürülebilirliğinin korunması hedefleniyor.

SGK’nın sahte sigortalılık ve gerçeğe aykırı emeklilik işlemlerine yönelik denetim faaliyetleri hız kesmeden devam ederken, özellikle 2016 sonrası döneme ait dosyaların detaylı şekilde mercek altına alınması, kurumun bu konudaki kararlılığını ortaya koyuyor.

Son dönemde yürütülen incelemelerde, özellikle “naylon şirket” olarak bilinen ve gerçekte faaliyeti bulunmayan firmalar üzerinden yatırılan sigorta primleri sayesinde emeklilik hakkı elde eden kişiler mercek altına alındı. Bu kapsamda, fiilen çalışmadığı halde sigortalı gösterilen ve bu yolla emekli olduğu değerlendirilen vatandaşlara yönelik kapsamlı bir denetim süreci başlatıldı. Ayrıca gerçeğe aykırı ya da usulsüz düzenlendiği tespit edilen sağlık kurulu raporları aracılığıyla emekli olan kişiler de aynı inceleme sürecine dahil edildi.

Tebligat Süreci Başlatıldı, Savunma Talep Ediliyor

Denetimler sonucunda emeklilik işlemlerinde şüpheli durum tespit edilen kişiler için ilk aşamada resmi bildirim süreci devreye alınıyor. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından ilgili kişilerin ikamet adreslerine tebligat gönderiliyor. Bu tebligatta, kişinin belirtilen SGK ilçe müdürlüğüne giderek yazılı savunma sunması gerektiği açıkça ifade ediliyor. Bildirimde ayrıca, tebligatın ulaştığı tarihten itibaren 3 iş günü içinde başvuru yapılmasının zorunlu olduğu özellikle vurgulanıyor. Süre içinde savunma yapılmaması durumunda ise mevcut bilgi ve belgeler üzerinden işlem tesis edilebileceği belirtiliyor.

Haksız Ödemeler Geri Talep Ediliyor

Yapılan incelemeler neticesinde emekliliğin usulsüz olduğuna karar verilmesi halinde, ödenmiş aylıkların geri alınması süreci başlatılıyor. Burada sorumluluğun kaynağına göre farklı uygulamalar söz konusu oluyor: Eğer hata veya yanlışlık SGK’nın kendi işlem ya da değerlendirmesinden kaynaklanmışsa, geriye dönük son 5 yıl içinde yapılan ödemeler faiz uygulanmaksızın geri isteniyor.

Ancak usulsüzlüğün vatandaşın kusurundan doğduğu, örneğin sahte sigortalılık bildirimi ya da yanıltıcı beyan gibi durumların söz konusu olduğu hallerde, son 10 yıl içinde yapılan tüm maaş ödemeleri yasal faiziyle birlikte tahsil ediliyor. Bu kapsamda çıkarılan borç tutarı, yapılan toplam ödeme ve işletilen faiz dikkate alınarak hesaplanıyor.

Aylık Kesiliyor, Hukuki Süreç Devreye Giriyor

Usulsüzlük tespitinin kesinleşmesiyle birlikte ilk olarak kişinin emekli aylığı durduruluyor. Ardından bugüne kadar yapılmış tüm ödemeler detaylı biçimde hesaplanarak borç kaydı oluşturuluyor. Kişiye bildirilen bu borcun tahsili için idari süreç işletiliyor.

Öte yandan, yalnızca emekli olan kişiler değil; sahte sigortalılık bildirimi yapan iş yeri sahipleri ile gerçekte çalışmadığı halde sigortalı gösterilen kişiler hakkında da adli süreç başlatılıyor. SGK tarafından hazırlanan dosyalar Cumhuriyet Savcılıklarına iletiliyor.

Söz konusu suç duyuruları, “resmi belgede sahtecilik” ve “kamu zararına yol açma” gibi ciddi suçlamaları içeriyor. Bu kapsamda hem idari hem de cezai yaptırımlar gündeme gelebiliyor. Tüm bu uygulamalar, sosyal güvenlik sisteminin suistimal edilmesini önlemek ve kamu kaynaklarının korunmasını sağlamak amacıyla yürütülen denetimlerin bir parçası olarak hayata geçiriliyor.