Bu sistem kapsamında, artık sınır geçişlerinde pasaportlara fiziksel damga vurulmayacak. Bunun yerine, yolcuların biyometrik verileri yani parmak izi ve yüz tanıma bilgileri elektronik ortamda kaydedilecek. Bu veriler sayesinde, kişinin Schengen bölgesine ne zaman giriş yaptığı ve ne kadar süre kaldığı otomatik olarak takip edilecek.
EES’in temel amacı, hem güvenliği artırmak hem de vize süresini aşan veya yasa dışı kalan kişileri daha kolay tespit etmek. Ayrıca, sınır kapılarındaki işlemlerin hızlanması ve sahte kimlik kullanımının önlenmesi de hedefleniyor.
Yeni sistemin tam olarak devreye girmesiyle birlikte pasaport damgalama uygulaması 2026 baharında tamamen sona erecek. O tarihten sonra Schengen sınır kapılarında manuel damga yerine tamamen dijital kayıt tutulacak.
Avrupa Birliği yetkilileri, bu dijital dönüşümün seyahat güvenliği ve verimliliği açısından önemli bir adım olduğunu belirtiyor. Ancak bazı uzmanlar, sistemin başlangıçta yoğunluk ve teknik aksaklıklar yaratabileceği konusunda uyarıyor.
EES, Avrupa Birliği’nin uzun süredir üzerinde çalıştığı kapsamlı Akıllı Sınırlar (Smart Borders) projesinin de en önemli ayağını oluşturuyor. Bu proje, gelecekte seyahat süreçlerinin büyük ölçüde dijitalleşmesini ve Schengen bölgesinde modern bir sınır yönetimi altyapısının oluşmasını amaçlıyor.
AB, Elektronik Giriş-Çıkış Sistemi (EES) Uygulamasına Başlıyor
Avrupa Birliği (AB) ülkeleri, Schengen Bölgesi’ne seyahat eden kişilerin giriş ve çıkışlarını dijital ortamda kayıt altına alacak Elektronik Giriş-Çıkış Sistemi’ni (EES) 12 Ekim’de hayata geçiriyor. Yeni uygulama, AB’ye kimin giriş yapabileceği veya ne kadar süre kalabileceğiyle ilgili mevcut kuralları değiştirmeyecek; ancak sınır geçişlerinin biyometrik verilerle izlenmesini sağlayarak, daha modern ve güvenli bir kontrol mekanizması sunacak.
EES Nedir ve Hangi Ülkeleri Kapsar?
EES, Avrupa Birliği vatandaşı olmayan kişilerin Schengen Bölgesi’ne giriş ve çıkışlarında biyometrik kimlik verilerini (yüz tanıma ve parmak izi) toplayan bir sistemdir. Schengen Bölgesi; İrlanda ve Güney Kıbrıs hariç tüm AB ülkeleriyle birlikte İsviçre, Norveç ve İzlanda’yı da kapsamaktadır. Sistemin işleyişi, Amerika Birleşik Devletleri’ne giriş prosedürüne benzer şekilde olacak.
Yani, Schengen’e giriş yapan ziyaretçilerin parmak izi ve yüz fotoğrafı alınacak. Bu sayede hem yasadışı sınır geçişlerinin önlenmesi hem de seyahat izin süresini aşan kişilerin tespiti kolaylaşacak. Bilindiği üzere, AB vatandaşı olmayan kişilerin Schengen bölgesinde 180 gün içinde en fazla 90 gün kalma hakkı bulunuyor.
Sistem Nasıl Çalışacak?
EES, ziyaretçilerin biyometrik verilerini mevcut kayıtlarla karşılaştırarak kimlik doğrulaması yapacak. İlk kez Schengen bölgesine giriş yapan kişilerden parmak izi, yüz fotoğrafı ve pasaport bilgileri alınacak. Sonraki seyahatlerde, sistem bu verileri kullanarak kimlik doğrulamasını otomatik olarak gerçekleştirecek. Bu kayıtlar, sınır kapılarında yer alacak dijital kiosklar aracılığıyla alınacak. Sadece vizeye tabi kişiler değil; ABD, Kanada, Avustralya ve Birleşik Krallık vatandaşları gibi kısa süreli vizeden muaf ziyaretçiler de sisteme dahil olacak.
Tüm Ülkelerde Aynı Anda mı Başlayacak?
Uygulama, yoğunluk ve aksaklık yaşanmaması için aşamalı olarak devreye girecek. Her üye ülke, sistemin hangi sınır kapılarında ve nasıl uygulanacağını kendisi belirleyecek. AB Komisyonu, 12 Ekim itibarıyla her ülkenin en az bir sınır noktasında sistemi aktif hale getirmesini zorunlu tuttu.
Ayrıca, sistemin kademeli olarak tam kapasiteye ulaşması için belirli hedefler belirlendi: 30 gün içinde yolcuların en az %10’unun, 90 gün içinde %35’inin, 150 gün içinde %50’sinin, 180 gün (9 Nisan 2026) sonunda ise tüm yolcuların EES sistemine kaydedilmiş olması gerekiyor. Sistem, hava, kara ve deniz sınır geçişlerinde peyderpey kullanılmaya başlanacak.
Toplanacak Veriler Neler?
EES kapsamında ziyaretçilerden aşağıdaki bilgiler alınacak: Parmak izleri Yüz fotoğrafı Pasaport bilgileri (isim, soyisim, doğum tarihi, pasaport numarası vb.) Schengen’e giriş-çıkış tarihleri ve geçiş yapılan sınır kapıları Giriş reddi durumları Kalınacak yer bilgisi ve seyahat bütçesi gibi ek veriler Bu bilgiler, hem güvenlik hem de göç yönetimi açısından AB ülkeleri arasında paylaşılacak.
Pasaport Damgaları Kaldırılıyor mu?
Yeni sistem tamamen işler hale gelene kadar, pasaportlara damga vurulmaya devam edecek.
Geçiş süreci yaklaşık altı ay sürecek. EES’nin tam kapasiteyle çalışmaya başlamasının planlandığı 9 Nisan 2026 itibarıyla pasaport damgalama uygulaması tamamen sona erecek.
Her Seyahatte Yeniden Kayıt Gerekecek mi?
Ziyaretçilerin bilgileri üç yıl boyunca sistemde saklanacak. Bu süre içinde yeniden Schengen bölgesine seyahat eden kişilerin verileri otomatik olarak güncellenecek, yeni bir kayıt yapılmasına gerek kalmayacak. Ancak, üç yıl boyunca AB ülkelerine hiç seyahat edilmezse, bir sonraki girişte verilerin yeniden alınması gerekecek.
AB, sistem kapsamında toplanan tüm verilerin korunması için katı gizlilik ve veri güvenliği standartlarının uygulanacağını da vurguluyor. Avrupa Birliği’nin Elektronik Giriş-Çıkış Sistemi, Schengen sınır kontrollerinde dijitalleşmenin önemli bir adımı olarak değerlendiriliyor.
Bu uygulama sayesinde hem seyahat güvenliğinin artırılması hem de yasa dışı geçişlerin azaltılması hedefleniyor. Sistem tam anlamıyla devreye girdiğinde, AB sınır geçişlerinde daha hızlı, güvenli ve modern bir süreç yaşanacak.