Küresel teknoloji krizleri karşısında, bazı ülkeler yerli çözümler geliştirerek etkilerini minimize edebiliyor. Çin ve Rusya gibi ülkeler, ulaşım, finans, mesajlaşma uygulamaları ve sosyal medya gibi alanlarda sundukları yerli teknolojik altyapılarla bu krizlerin olumsuz etkilerinden en az şekilde etkileniyor.
Bu ülkeler, kendi teknoloji ekosistemlerini güçlendirerek, dış kaynaklara olan bağımlılığı azaltma ve küresel teknoloji krizlerine karşı dayanıklılık geliştirme konusunda önemli adımlar atıyor. Yerli teknolojiler sayesinde bu ülkeler, uluslararası teknoloji sorunlarına karşı daha dirençli bir pozisyonda bulunuyorlar.
Geçen hafta ABD merkezli siber güvenlik şirketi CrowdStrike’ın kalite kontrol aracındaki bir hata, dünya genelinde büyük çaplı bir yazılım sorunu yarattı. Bu sorun, birçok sektörde ciddi aksaklıklara yol açtı ve özellikle ulaşım sektöründe önemli etkiler gösterdi. Birçok büyük firmanın sistemlerinde Microsoft’un mavi ekran hatası görülürken, Rusya ve Çin gibi bazı ülkelerin bu sorundan nispeten daha az etkilendiği gözlemlendi.
Küresel Yazılım Krizinin Arkasındaki Gizem: Rusya ve Çin’in Teknolojik Bağımsızlık Stratejileri
Küresel yazılım sorunundan etkilenmeyen ülkeler, siber güvenlikten sosyal medyaya kadar çeşitli alanlarda kendi geliştirdikleri teknolojileri kullanıyor. Bu konuda en fazla yatırımı yapan ülkelerden biri Rusya’dır. Rusya, 2019 yılında kabul edilen bir yasa ile internet ağını dünya genelinden tamamen bağımsız hale getirmek amacıyla “Runet” adını verdiği bir projeyi başlattı.
Runet’in ilk testi 2021 yılında gerçekleştirildi. Bu testin amacı, Runet’in dış müdahalelere, engellemelere ve diğer tehditlere karşı dayanıklılığını değerlendirmekti. Ancak bu testin ne kadar başarılı olduğu konusunda medyada henüz herhangi bir bilgi bulunmuyor.
Rusya’nın dijital bağımsızlık çabaları yalnızca altyapıyla sınırlı değil. Rusya, Yandex gibi uygulamalarla da bu bağımsızlığı destekliyor. Yandex, Google’a bir alternatif olarak sunulan bir arama motorudur ve e-posta, harita hizmetleri, bulut depolama gibi birçok ek hizmeti kullanıcılara sunar. Statcounter verilerine göre, Rus kullanıcılarının yaklaşık %70’i Yandex’i tercih ederken, yalnızca %29’u Google’ı kullanıyor. Küresel ölçekte ise Google’ın payı %91 iken, Yandex’in payı sadece %1,44’tür.
Rusya’nın sosyal medya alanında da kendi uygulamaları bulunuyor. VK, Facebook’a benzer bir sosyal medya platformu olarak dikkat çekiyor ve 2024 itibarıyla yaklaşık 74 milyon kullanıcısı bulunuyor. Ayrıca, siber güvenlik konusunda Rusya’nın en bilinen şirketlerinden biri olan Kaspersky, antivirüs yazılımları ve diğer güvenlik çözümleri sunarak dünya çapında yaygın bir kullanım oranına sahiptir.
Çin de kendi teknolojilerini geliştiren ülkeler arasında öne çıkıyor. Çinli teknoloji şirketi Tencent’in geliştirdiği WeChat, WhatsApp’a alternatif olarak sunulan bir mesajlaşma uygulamasıdır. WeChat, mesajlaşmanın yanı sıra mobil ödeme, oyun, alışveriş ve taksi çağırma gibi çeşitli hizmetler de sunar ve 1 milyardan fazla aktif kullanıcıya sahiptir.
Çin’de ödeme sistemlerinde de kendi çözümleri kullanılıyor. Alipay, mobil ödeme ve dijital cüzdan hizmetleri sunan bir platform olarak geniş bir kullanıcı kitlesine hitap ediyor. Uygulama, alışveriş yapma, fatura ödeme, para transferi ve kredi başvurularını yönetme gibi işlevler sunarak 1 milyardan fazla kişi tarafından kullanılmaktadır.
Küresel Krizden Sınıf Geçen Teknoloji Devleri: Rusya ve Çin’in Çözümleri
Arama motoru olarak Çin’de kullanılan yerli alternatiflerden biri Baidu’dur. Baidu, “Çin’in Google’ı” olarak nitelendirilir ve harita hizmetleri gibi çeşitli ek hizmetler sunar. Sosyal medya alanında ise Weibo, Twitter’a benzer bir platform olarak hizmet vermektedir. Ayrıca TikTok, dünya genelinde 1,5 milyardan fazla aylık aktif kullanıcıya sahipken, Çin’e özel versiyonu Douyin’in 750 milyondan fazla aylık aktif kullanıcısı bulunmaktadır.
Çin ayrıca yerli işletim sistemleri üzerinde de çalışmaktadır. Kylin, ordu ve hükümet başta olmak üzere kritik altyapılarda kullanılan bir işletim sistemidir. Kylin’in daha da geliştirilmesi için açık kaynak kodlu “openKylin” işletim sistemi geçtiğimiz yıl kullanıma sunulmuştur.
Siber güvenlik alanında, Çin ABD’nin ardından dünyada en büyük ikinci pazar konumundadır. Çin, bu alanda birçok yerli çözüm sunmakta ve telekomünikasyon ekipmanları, özellikle Huawei ve ZTE gibi büyük şirketleri ile dikkat çekmektedir. Ayrıca, yerli çözümlerle 5G teknolojilerinin geliştirilmesi ve yaygınlaştırılması konusunda yoğun çalışmalar yürütülmektedir.
Bu ülkeler, geliştirdikleri yerli çözümler sayesinde teknoloji alanında bağımsızlıklarını sağlamış ve küresel teknik aksaklıklardan daha az etkilenme avantajı elde etmişlerdir. Kendi sistemlerinde yaşanabilecek teknik problemlere de daha hızlı ve etkili müdahalede bulunma imkanı bulmuşlardır.