İsrail ordusuna özel olarak geliştirilen ve beşinci nesil savaş uçağı teknolojisiyle donatılan bu jetler, özellikle düşük radar görünürlüğü sayesinde hava savunma sistemlerine yakalanmadan operasyon gerçekleştirebilme kabiliyetiyle öne çıkıyor.
İsrail kaynaklarına göre F-35I (Adir) uçakları, İran’da askeri açıdan kritik kabul edilen tesisleri ve stratejik noktaları hedef almak üzere havalandırıldı. Operasyon kapsamında vurulan hedefler arasında askeri altyapı unsurları, komuta ve kontrol merkezleri ile savunma sistemlerine ait noktaların bulunduğu bildiriliyor. Gelişmiş sensör sistemleri ve elektronik harp kabiliyetleriyle donatılmış olan bu uçaklar, hedef tespiti ve hassas vuruş kabiliyeti sayesinde operasyonların etkinliğini artırıyor.
İsrail’in F-35 platformunun kendi ihtiyaçlarına göre modifiye edilmiş versiyonu olan F-35I (Adir), ülkenin hava kuvvetleri envanterinde önemli bir yer tutuyor. Gelişmiş aviyonik sistemler, yüksek düzeyde ağ merkezli savaş yeteneği ve radar görünmezliği sağlayan tasarımı sayesinde bu uçaklar, özellikle yoğun hava savunma sistemleriyle korunan bölgelerde operasyon yapabilme kapasitesine sahip. Bu özellikleri nedeniyle İran’daki stratejik hedeflere yönelik saldırılarda F-35I jetlerinin kullanılması dikkat çekiyor.
Bölgede gerilimin giderek arttığı bir dönemde gerçekleştirilen bu operasyonların, çatışmaların seyrine nasıl etki edeceği uluslararası kamuoyu tarafından yakından takip ediliyor. İsrail’in ileri teknolojiye sahip savaş uçaklarını aktif biçimde kullanması, bölgedeki askeri dengeler açısından da önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor.
İran ile ABD-İsrail hattında devam eden savaşın 16’ncı gününde dikkat çekici bir gelişme daha yaşandı. İsrail Hava Kuvvetleri, İran’daki stratejik hedeflere yönelik planlanan yeni bir hava operasyonu kapsamında havalanan F-35I Adir savaş uçaklarının görüntülerini kamuoyuyla paylaştı. Paylaşılan görüntüler, gelişmiş savaş uçaklarının görev için tam mühimmatla üslerinden art arda kalkış yaptığını ortaya koydu.
İsrail’e Özel F-35I Savaş Uçakları Operasyona Katıldı
Operasyonda kullanılan F-35I tipi savaş uçakları, yalnızca İsrail’in envanterinde bulunan özel bir varyant olarak biliniyor. Radar tarafından tespit edilmesi son derece zor olan bu uçakların, İran içindeki kritik askeri noktaları hedef almak amacıyla görevlendirildiği ifade edildi. İsrail ordusu tarafından yapılan açıklamalarda, operasyonun İran’ın askeri kabiliyetlerini sınırlamayı ve stratejik kapasitesini zayıflatmayı amaçladığı vurgulandı.
Resmi kanallar ve sosyal medya hesapları üzerinden paylaşılan görüntülerde, savaş uçaklarının ardı ardına pistten kalkarak görev bölgelerine doğru hareket ettiği görülüyor. İsrail ordusu açıklamasında, “F-35I jetleri bu kritik operasyonda aktif ve belirleyici bir görev üstlenmektedir.” ifadelerine yer verdi.
F-35I (Adir) Uçaklarının Özellikleri
İsrail’in “Adir” yani “Görkemli” adını verdiği F-35I savaş uçakları, temel olarak F-35A Lightning II modeline dayanıyor. Ancak bu varyantı diğerlerinden ayıran en önemli özellik, İsrail’e özgü yazılım ve donanım sistemlerinin uçaklara entegre edilebilmesine izin verilmesi.
Bu uçaklar, İsrail savunma sanayisinin geliştirdiği elektronik harp sistemleriyle donatılmış durumda. Özellikle Elbit Systems tarafından geliştirilen elektronik harp paketleri sayesinde, gelişmiş hava savunma sistemlerine karşı etkili şekilde görev yapabiliyor. Bu sistemler arasında Rus yapımı S-300 air defense system ve S-400 Triumf gibi ileri seviye savunma platformlarını etkisiz hale getirmeye yönelik teknolojiler de bulunuyor.
Bunun yanı sıra F-35I uçakları, İsrail üretimi çeşitli mühimmatları taşıyabilecek şekilde tasarlanmış “tak-çalıştır” mimarisine sahip. Bu kapsamda uçaklar, SPICE precision-guided munition akıllı mühimmatları ve Python-5 hava-hava füzelerini kullanabiliyor.
Uçakların bir diğer önemli avantajı ise gövdeye entegre edilebilen özel yakıt tankları. Bu sayede uçaklar, havada yakıt ikmali yapmadan uzun menzilli operasyonlar gerçekleştirebiliyor ve İran gibi uzak hedeflere ulaşabiliyor. Ayrıca gelişmiş sensör sistemleri sayesinde F-35I platformu yalnızca bir savaş uçağı olarak değil, aynı zamanda gerçek zamanlı veri paylaşımı yapan bir komuta ve kontrol merkezi gibi de görev üstlenebiliyor. Böylece operasyon sırasında diğer dost platformlara anlık istihbarat aktarımı sağlanabiliyor.
Savaşta Can Kaybı Artıyor
İsrail ile İran arasındaki çatışmalar, ABD’nin de dahil olmasıyla bölgesel bir savaş boyutuna ulaşmış durumda. ABD ve İsrail, Tahran ile Washington arasında müzakereler sürerken 28 Şubat’ta İran’a yönelik askeri operasyon başlattı. Bu saldırılara İran da karşılık verdi.
İran, İsrail hedeflerinin yanı sıra ABD’nin bölgede bulunan askeri varlıklarını da hedef aldı. Özellikle ABD üslerinin bulunduğu Qatar, United Arab Emirates ve Bahrain gibi ülkelerde belirlenen hedeflere yönelik saldırılar gerçekleştirildi.
Çatışmaların bilançosu ise giderek ağırlaşıyor. ABD-İsrail saldırıları sırasında İran’ın dini lideri Ali Khamenei ile birlikte çok sayıda üst düzey yetkilinin hayatını kaybettiği bildirildi. İranlı yetkililerin verdiği bilgilere göre saldırılarda hayatını kaybedenlerin sayısı 1348’i aşarken, yaralı sayısının ise 17 bini geçtiği ifade edildi. İran ile ABD-İsrail ittifakı arasındaki gerilim sürerken, bölgede yeni askeri operasyonların gerçekleşebileceği ve çatışmaların daha da genişleyebileceği yönündeki endişeler uluslararası kamuoyunda giderek artıyor.