Stratejik öneme sahip Hürmüz Boğazı çevresinde gerçekleştirilen saldırılarda, İran’ın bölgedeki hava gözetleme ve savunma kapasitesini oluşturan çeşitli radar tesisleri ile savunma unsurlarının vurulduğu ifade edildi. ABD yetkilileri, operasyonun planlanan hedeflere ulaşıldıktan sonra tamamlandığını duyurdu.
İran’dan Sert Karşılık: ABD Üsleri Hedefte
İran ise ABD’nin saldırılarına karşılık vermekte gecikmedi. Tahran yönetimi, bölgede bulunan Amerikan askeri varlıklarını hedef alan misilleme saldırıları düzenledi. İran güçlerinin, özellikle Orta Doğu’daki bazı Arap ülkelerinde konuşlu ABD üslerine yönelik saldırılar gerçekleştirdiği bildirildi.
Karşılıklı saldırılar, bölgede zaten yüksek olan gerilimi daha da artırırken, gelişmeler uluslararası kamuoyu tarafından yakından takip ediliyor. Uzmanlar, taraflar arasındaki askeri hareketliliğin yeni bir çatışma dalgasına dönüşme ihtimaline dikkat çekerken, bölgedeki güvenlik risklerinin de önemli ölçüde yükseldiğini değerlendiriyor.
Apache Krizi Sonrası İlk Hamle Geldi
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada İran’a yönelik gerçekleştirilen askeri operasyonlara ilişkin son gelişmeleri kamuoyuyla paylaştı. Açıklamada, ABD ordusuna ait bir Apache helikopterinin düşürülmesi sonrasında başlatılan misilleme saldırılarının tamamlandığı bildirildi.
CENTCOM tarafından yapılan açıklamada, ABD Başkanı Donald Trump’ın talimatı doğrultusunda 9 Haziran tarihinde İran’a karşı “meşru müdafaa” kapsamında askeri operasyon düzenlendiği belirtildi. Operasyonun, bir gün önce düşürülen ABD Ordusuna ait Apache helikopterine karşılık olarak gerçekleştirildiği ifade edildi.
Yetkililer, saldırılarda ABD Hava Kuvvetleri ve Deniz Kuvvetlerine bağlı savaş uçaklarının görev aldığını ve hassas güdümlü mühimmat kullanıldığını açıkladı. Hedef alınan noktalar arasında Hürmüz Boğazı çevresinde konuşlu İran hava savunma sistemleri, yer kontrol merkezleri ve radar gözetleme tesisleri yer aldı.
CENTCOM açıklamasında, söz konusu operasyonun yalnızca ABD askeri unsurlarına yönelik tehditlere değil, aynı zamanda bölgeden geçen uluslararası ticaret gemilerine karşı son dönemde gerçekleştirilen saldırılara da karşılık niteliği taşıdığı vurgulandı. Açıklamada ayrıca ABD kuvvetlerinin, İran’ın olası yeni hamlelerine karşı bölgede yüksek hazırlık seviyesini koruduğu ve savunma pozisyonunda teyakkuz halinde bulunmaya devam ettiği belirtildi.
ABD Başkanı Donald Trump da konuya ilişkin değerlendirmesinde, Hürmüz Boğazı üzerinde devriye görevi icra eden Apache helikopterinin İran tarafından düşürüldüğünü öne sürmüş ve bu olayın ardından ABD’nin karşılık vermesinin kaçınılmaz olduğunu ifade etmişti.
İran cephesinden ise farklı açıklamalar geldi. İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda helikopterin İran güçleri tarafından vurulup vurulmadığına ilişkin doğrudan bir değerlendirmede bulunmadı.
Ancak İran kıyıları yakınlarında faaliyet gösteren yabancı askeri güçlerin insan hatası, teknik arıza veya çatışmalar sırasında çapraz ateşte kalma gibi risklerle karşı karşıya olduğunu belirtti. Erakçi, bu risklerin ortadan kaldırılmasının en etkili yolunun yabancı güçlerin bölgeden çekilmesi olduğunu savundu.
Öte yandan İran Silahlı Kuvvetlerinin operasyonel komuta merkezi olan Hatemül Enbiya Merkez Karargâhı da ABD saldırılarına ilişkin bir açıklama yayımladı. Açıklamada, ABD’nin helikopter olayını gerekçe göstererek İran’ın güney bölgelerine yönelik saldırılar düzenlediği belirtilirken, buna karşılık olarak bölgede bulunan bazı ABD askeri üslerinin güçlü saldırılarla hedef alındığı ifade edildi. İranlı yetkililer ayrıca, ABD’nin benzer operasyonları sürdürmesi halinde bölgede önceden belirlenen hedeflere yönelik daha kapsamlı ve daha sert karşılıklar verileceği uyarısında bulundu.
Hürmüz Semalarında Çatışma: MQ-9 İHA’nın Düşürüldüğü İddiası
İran Devrim Muhafızları Ordusu tarafından yapılan bir başka açıklamada ise Hürmüz Boğazı çevresinde devam eden hava çatışmaları sırasında ABD’ye ait bir MQ-9 tipi insansız hava aracının düşürüldüğü öne sürüldü. Açıklamaya göre söz konusu İHA, Fars Körfezi’nin kuzeyinden çatışmalara müdahil olmaya çalışırken Buşehr eyaletine bağlı Cem kenti semalarında vurularak imha edildi.
Daha önce ABD ordusu, Apache helikopterinin düşürülmesine karşılık olarak İran’a yönelik askeri operasyonların başlatıldığını duyurmuştu. İran makamları ise ABD saldırılarında iki su deposu ile bir iletişim kulesinin hedef alındığını açıklamıştı.
Bunun yanı sıra İran Devrim Muhafızları Ordusu, ABD’nin saldırılarına misilleme olarak Bahreyn’de konuşlu ABD 5. Filosu’na insansız hava araçlarıyla saldırı düzenlendiğini duyurdu. Karşılıklı açıklamalar ve askeri hamleler, bölgede gerilimin daha da yükseldiğine işaret ederken, tarafların sert söylemleri çatışmanın daha geniş bir alana yayılabileceği yönündeki endişeleri artırdı.