Hamas, Filistin’deki siyasi ve askeri bir harekettir ve 1987’de, özellikle İsrail işgaline karşı bir direniş hareketi olarak İlk İntifada sırasında kurulmuştur. Kurucuları arasında Şeyh Ahmed Yasin, Abdülaziz el Rantisi ve Muhammed Taha bulunmaktadır.
Hamas’ın temelini, İslami bir ideoloji oluşturmaktadır. Bu ideoloji, hareketin köklerini ve ilhamını büyük ölçüde Mısır merkezli Müslüman Kardeşler Teşkilatı’ndan (İhvan) almaktadır. Ancak Hamas, özellikle Filistin meselesi üzerine yoğunlaşmış bağımsız bir harekettir. İhvan, tüm Arap-İslam dünyasında etkili olan ve birçok ülkede şubeleri bulunan geniş bir harekettir. Hamas’ın bu hareketle ideolojik ve tarihsel bağları bulunmasına rağmen, operasyonel ve organizasyonel bağımsızlığını koruduğu bilinmektedir.
2006’da Hamas, Filistin meclis seçimlerinde zafer kazanarak önemli bir siyasi güç haline gelmiştir. Ancak bu zafer, Hamas ile El Fetih arasındaki iç çatışmalara ve Filistin topraklarında iki ayrı yönetimin oluşmasına neden olmuştur: Hamas’ın kontrol ettiği Gazze Şeridi ve El Fetih’in kontrol ettiği Batı Şeria.
Hamas, bazı ülkeler ve organizasyonlar tarafından terör örgütü olarak tanımlanırken, diğer birçok ülke ve grup tarafından meşru bir direniş hareketi olarak kabul edilmektedir.
2006’da gerçekleşen seçimlerde Hamas’ın kazanması, uluslararası arenada farklı tepkilere yol açtı. Hamas’ın terör örgütü olarak tanındığı birçok Batılı ülke, seçim sonuçlarına tepki gösterdi. İsrail, Hamas’la doğrudan müzakere yapma politikasını reddetti ve Gazze Şeridi üzerindeki ablukayı sıkılaştırdı. Bunun yanı sıra, Filistin Yönetimi’nin kontrolünde olan Batı Şeria’da, El Fetih ile Hamas arasında iç gerilimler arttı.
Türkiye, demokratik bir süreçle gerçekleşen seçimlerin sonuçlarına saygı gösterilmesi gerektiğini ifade ederek, Filistin halkının seçimle belirlediği yönetimi tanıma yönünde bir tavır sergiledi. Türkiye, bu yaklaşımıyla Filistin halkının iradesine saygı duyduğunu gösterdi.
Gazze Şeridi, yoğun nüfusu ve sınırlı kaynaklarıyla zorlu yaşam koşullarına sahip bir bölgedir. İsrail’in Gazze Şeridi’ne uyguladığı abluka, bölgedeki yaşam şartlarını daha da zorlaştırmaktadır. İsrail, bu ablukayı Hamas’ın roket saldırılarına yanıt olarak uyguladığını ifade etmektedir. Hamas ise Gazze Şeridi’nin yöneticisi olarak hem İsrail’e karşı direniş göstermekte hem de bölge halkının ihtiyaçlarını karşılamaya çalışmaktadır. Bu, Hamas’ın hem askeri hem de sivil bir yapıya sahip olduğunu göstermektedir. Abluka, Gazze Şeridi’nde yaşayan siviller için birçok zorluk yaratmaktadır, özellikle temel insani ihtiyaçlar, sağlık hizmetleri ve altyapı konusunda ciddi sorunlar yaşanmaktadır.
Hamas’ın Amacı Ne?
Hamas’ın amacı, tüzüğünde ve birçok beyanında da vurgulandığı üzere, Filistin topraklarını işgalden kurtarmak ve bağımsız bir Filistin devleti kurmaktır. Ancak, bu amacın ne kadarı gerçekleştirilebilir ve Hamas’ın bu amaca ulaşmak için ne tür stratejiler izleyeceği konusunda tartışmalar bulunmaktadır.
Hamas Hangi Ülkede?
Hamas, Filistin’de faaliyet gösteren bir örgüttür. Özellikle 2006 seçimlerinden bu yana Gazze Şeridi’nde etkin bir güç haline gelmiştir.
Hamas’ın Lideri Kimdir?
İsmail Haniye, Hamas’ın siyasi lideridir ve Gazze’deki hükümetin başında bulunmaktadır. Öte yandan, Izzeddin Kassam, Hamas’ın askeri kanadının ismidir ve bu kanadın liderliği ve yapılanması hakkında kesin bilgiler genellikle gizli tutulmaktadır. Ancak Izzeddin Kassam, bireysel bir liderin ismi değil, Hamas’ın askeri kanadının genel adıdır. Bu kanadın liderleri ve üyeleri hakkında net bilgiler genellikle kamuoyuna açıklanmaz.
Hamas’ın Kaç Askeri Var?
Hamas’ın askeri kanadının, yani Izzeddin Kassam Tugayları’nın tam olarak kaç üyesi olduğu konusunda net bir sayı vermek zordur. Ancak, bazı tahminler bu sayının yaklaşık 30 bin civarında olduğunu belirtmektedir. Bu sayı, zamanla değişebilir ve örgütün resmi açıklamaları dışında farklı kaynaklardan gelen tahminlere dayanmaktadır.
Hamas, birçok ülke ve uluslararası kuruluş tarafından terör örgütü olarak kabul edilmektedir.
Bu ülkelerden bazıları şunlardır:
- İngiltere
- Kanada
- Yeni Zelanda
- Avrupa Birliği (AB)
- İsrail
- Japonya
- Amerika Birleşik Devletleri (ABD)
Ancak, bu durum uluslararası arenada tartışmalıdır. Birçok Arap ve Müslüman ülke, Hamas’ı meşru bir direniş hareketi olarak görmekte ve desteklemektedir. Bu ülkeler, Hamas’ın 2006’da Filistin’de yapılan seçimleri kazanarak meşru bir hükümet kurduğunu belirtirler. Bu nedenle, Hamas’ın statüsü uluslararası alanda farklılık göstermektedir.
