Amerika Birleşik Devletleri (ABD), Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi (BMGK) nezdinde Gazze’ye yönelik yeni bir tasarıyı dördüncü kez veto etti. BMGK’nın 15 üyeli yapısında, 10 seçilmiş üye olan Cezayir, Ekvador, Guyana, Malta, Mozambik, Güney Kore, Sierra Leone, Slovenya ve İsviçre tarafından sunulan bu karar tasarısı, oylamaya sunuldu. Ancak, ABD’nin güçlü müdahalesi sonucu tasarı kabul edilmedi.
Söz konusu karar tasarısı, Gazze’deki insani durumu iyileştirmeye yönelikti ve Filistin halkına yönelik acil yardımın hızlandırılması, sağlık ve gıda krizine çözüm bulunması gibi önemli hedefleri içeriyordu. Tasarı, özellikle sivillerin korunmasını ve uluslararası insani hukukun ihlallerinin durdurulmasını talep ediyordu.
ABD’nin veto kararı, Gazze’nin ve Filistinli sivillerin durumuna ilişkin uluslararası toplumda uzun süredir tartışmalara neden oluyor. ABD, İsrail ile olan stratejik bağları ve güvenlik endişelerini gerekçe göstererek, bu tür tasarıların uluslararası ilişkilerdeki dengeyi bozacağını savunuyor. Veto, BMGK içindeki diğer üyeler tarafından eleştirilse de, ABD’nin bu tavrı, Filistin meselesine dair politikalarının bir yansıması olarak değerlendiriliyor.
Bu gelişme, Filistin-İsrail çatışmasında uluslararası alanda yaşanan gerilimleri bir kez daha gün yüzüne çıkarmış oldu. BMGK’daki oylamalar, genellikle büyük güçlerin ve güvenlik konseyindeki veto hakkına sahip ülkelerin etkisiyle şekillenirken, bu tür kararlar global diplomasi ve barış çabaları açısından önemli bir dönüm noktası oluşturuyor.
ABD, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nde (BMGK) kabul edilmesi beklenen Gazze’ye ilişkin karar tasarısını veto etti. Karar tasarısı, BMGK’nın diğer 14 üyesi tarafından desteklendi. Oylama öncesinde konuşan Guyana’nın BM Daimi Temsilcisi Carolyn Rodrigues-Birkett, tasarının, Gazze’deki dramatik insani durumu iyileştirmek amacıyla haftalar süren müzakereler sonucunda hazırlandığını vurguladı.
ABD’nin Veto Kararı, BMGK’da Gerilim Yarattı: Ateşkes ve Esir Serbest Bırakılmasına Karşı Çıkıldı
Rodrigues-Birkett, tasarının temel hedefinin Gazze’deki sivillere yönelik insani yardımların ulaşmasını sağlamanın yanı sıra, tüm taraflardan koşulsuz ateşkes ve rehinelerin serbest bırakılmasını talep etmek olduğunu ifade etti. ABD’nin BM Daimi Temsilci Yardımcısı Robert Wood ise, karar tasarısının içeriğini eleştirerek, koşulsuz ateşkesin esirlerin serbest bırakılmadan kabul edilmemesi gerektiğini söyledi. Wood, bu şartların yerine getirilmeden kalıcı bir çözümün sağlanamayacağına dikkat çekti. Ayrıca, ABD’nin tasarıyı veto etme gerekçesi olarak, Hamas’a yönelik herhangi bir kınamanın yer almamasını ve bu kararın Hamas’ın müzakerelere katılmaya zorlanmasını engelleyecek bir etkisi olabileceğini ileri sürdü.
Karar tasarısı, özellikle Gazze’deki insani durumun hızla iyileştirilmesini amaçlıyordu. BMGK’nın uluslararası barış ve güvenliği sağlama sorumluluğunu hatırlatan tasarıda, “Tüm taraflardan Gazze’deki acil, koşulsuz ve kalıcı bir ateşkese uymaları ve tüm rehinelerin derhal serbest bırakılması” talep ediliyordu. Ayrıca, gözaltındaki kişilere uluslararası hukuk gerekliliklerine uyulması gerektiği vurgulandı.
Gazze’deki sivillerin hayatta kalabilmesi için temel hizmetlere ve insani yardıma erişim sağlanması gerektiği ifade edilen karar tasarısında, Filistinlilerin açlıkla mücadele etmemesi için insani yardımın Gazze’ye güvenli ve engelsiz bir şekilde ulaştırılması gerektiği de belirtildi.
Bu yardımların Birleşmiş Milletler koordinasyonunda ve UNRWA’nın desteğiyle gerçekleştirilmesi gerektiği vurgulandı. BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’ten, kararın kabul edilmesinin ardından uygulama süreci hakkında bir rapor hazırlanması isteniyordu.
ABD’nin Veto Kararı, Gazze’deki İnsani Kriz Çözümüne Darbe Vurdu
ABD’nin Gazze’yle ilgili önceki üç karar tasarısını da veto ettiğini hatırlatan analistler, Washington’un bölgedeki politikalarına duyduğu endişeyi ve Hamas’a karşı verdiği mesajları yeniden gündeme getirdi. Ekim 2023, Aralık 2023 ve Şubat 2024’te de benzer tasarıları veto eden ABD, bu kararları genellikle “çekimser” oy kullanarak desteklemişti.