Üsküdar Üniversitesi NP Etiler Tıp Merkezi’nden Uzman Klinik Psikolog Uluğ Çağrı Beyaz, ramazan ayında oruç tutmanın insan üzerindeki psikolojik etkilerine dair önemli açıklamalarda bulundu. Beyaz, uzun süreli açlık ve susuzluğun fizyolojik değişikliklere neden olarak öfkeye yol açabileceğini belirtti.
Fizyolojik Değişiklikler ve Öfke
Beyaz, ramazan ayında yaşanabilen açlık ve susuzluk gibi fizyolojik zorlukların, kan şekeri seviyelerinde düşüş, metabolizma hızında değişiklikler ve hormonal dengesizliklere yol açabileceğini ifade etti. Bu durumların sinir sistemi üzerinde etkili olduğunu ve öfke, irritabilite gibi duygusal tepkilere neden olabileceğini vurguladı.
Orucun Beyindeki Etkileri
Uzman Klinik Psikolog, oruç tutmanın alt beyindeki temel dürtülerle, özellikle öfke ve irritabilite ile ilişkilendirildiğini belirtti. Vücudun, yiyecek ve su ihtiyacını karşılamak üzere biyolojik sinyaller gönderdiğini, bu sinyallerin alt beyindeki limbik sistemde işlendiğini ve temel ihtiyaçların karşılanmasına yönelik hareketlerin başlamasında etkili olduğunu kaydetti. Üst beyindeki kortikal kontrolün ise, bu temel dürtüleri yönlendirme yeteneğine sahip olduğunu ve kişinin duygusal tepkilerini dengelemesine yardımcı olabileceğini açıkladı.
Nikotin Yoksunluğu ve Öfke
Beyaz, nikotin bağımlılığı olan kişilerin ramazan ayında nikotin yoksunluğu yaşayabileceğini ve bu durumun öfke ve irritabiliteyi artırabileceğini belirtti. Nikotin alımının kesilmesiyle dopamin salınımının azalmasının duygusal dengesizliğe yol açabileceğini ifade etti.
Uyku ve Sağlıklı Beslenmenin Önemi
Uzman, kaliteli bir gece uykusu ve sağlıklı beslenmenin, fiziksel ve zihinsel sağlık için büyük önem taşıdığını vurguladı. Ramazanda uyku ve beslenme düzenindeki değişikliklerin, duygusal dengenin istikrarını değiştirebileceğini ve öfke ile stres gibi duyguların oluşmasına katkıda bulunabileceğini belirtti.
Öfkeyi Tetikleyebilecek Durumlardan Uzak Durma Önerileri
Beyaz, ramazan ayında öfke sorunlarının artabileceğini belirterek, bu duygularla mücadelede öfkeyi tetikleyebilecek durumlardan uzak durmanın, tetikleyici unsurlarla karşılaşıldığında odak noktasını değiştirmeye gayret göstermenin ve sıklıkla nefes egzersizi yapmanın önemine dikkat çekti. Ramazanda yaşanan öfke ve gerginlik halinin geçici olduğunu ve uyum sağlandıkça daha kontrol edilebilir hale gelebileceğini ifade etti.