Ekim’de Kartla 1,25 Trilyon lira: Harcamalar patladı, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) verilerine göre, banka ve kredi kartlarıyla yapılan harcamalar, 2024 yılının ekim ayında bir önceki ay olan ağustosa göre önemli bir düşüş yaşadı. Ekim ayında kartlı ödemelerdeki azalma oranı yüzde 20 olarak belirlendi. Bu durum, harcama eğilimlerinin değiştiğini ve ekonomik faktörlerin tüketici davranışları üzerindeki etkisini gözler önüne seriyor.
Banka ve kredi kartları, özellikle günlük harcamaların ve büyük alışverişlerin finansmanında önemli bir rol oynarken, bu tür ödeme araçlarındaki azalış, bazı ekonomistlere göre, ekonomik belirsizlikler ve yüksek enflasyon oranlarının tüketici harcamalarını baskıladığına işaret ediyor. Diğer yandan, kredi kartı borçlarının artması ve bireysel borçlanma seviyelerinin yükselmesi de harcamaların kısıtlanmasında etkili olabilecek faktörler arasında gösteriliyor.
Ekim ayında yaşanan bu düşüş, alışveriş alışkanlıklarındaki bir dönüşümün ya da tüketici güvenindeki azalma ile de ilişkilendirilebilir. Özellikle, yüksek fiyat artışları ve enflasyonist baskılar, tüketicilerin harcama yapma konusunda daha temkinli olmalarına neden olmuş olabilir. Bu durum, kartlı ödemelerdeki azalma oranının artmasına zemin hazırlamış gibi görünüyor.
Market ve AVM Harcamaları Zirvede
Ekim ayında, toplam harcamaların 227 milyar 566,2 milyon TL’lik kısmı marketler ve alışveriş merkezlerinde gerçekleşti. Bu sektör, banka ve kredi kartlarıyla yapılan harcamalar arasında en yüksek paya sahip oldu.
Diğer Sektörlerdeki Harcamalar
İkinci sırada, 94 milyar 852,7 milyon TL’lik işlem tutarıyla “diğer” kategorisi yer alırken, gıda harcamaları 89 milyar 385,6 milyon TL ile üçüncü sırada yer aldı. Bunun dışında giyim ve aksesuar kategorisinde 89 milyar 256,1 milyon TL, hizmet sektörlerinde ise 84 milyar 46,3 milyon TL’lik ödeme yapılmıştı.
Yemek kategorisinde banka ve kredi kartlarıyla yapılan harcama 76 milyar 832,7 milyon TL’yi buldu. Benzin ve yakıt istasyonlarına yapılan harcamalar ise 74 milyar 568 milyon TL olarak kaydedildi. Elektrik ve elektronik eşya alışverişleri 65 milyar 248,2 milyon TL, yapı malzemeleri ve hırdavat alışverişlerine yapılan ödeme ise 52 milyar 899,2 milyon TL’ye ulaştı.
Araç kiralama, satış, servis ve yedek parça harcamaları da 52 milyar 196,9 milyon TL olarak belirlendi. Kamu ve vergi ödemeleri, bu dönemde 50 milyar 854 milyon TL olarak gerçekleşti. Ayrıca, sağlık ve kozmetik alanlarına 45 milyar 528,7 milyon TL’lik ödeme yapılırken, sigorta sektöründe yapılan harcamalar ise 43 milyar 659,5 milyon TL oldu.
Kuyumcularda ve Hava Yollarında Harcamalar
Kuyumcularda yapılan harcama ise 25 milyar 44,4 milyon TL, hava yolları işlemlerinde ise 23 milyar 415,5 milyon TL olarak kaydedildi. Müteahhitlik işlerinde ise banka ve kredi kartlarıyla 20 milyar 295,4 milyon TL’lik ödeme yapıldı.
İnternetten Yapılan Harcamalar
Ekim ayında yapılan toplam harcamaların yüzde 28’ini oluşturan 346 milyar 361,5 milyon TL’lik bir kısım ise internet üzerinden gerçekleştirildi. Bu, online alışverişin Türkiye’deki ödeme alışkanlıklarında giderek daha büyük bir paya sahip olduğunu gösteriyor.
En Yüksek Düşüş Eğitim ve Kırtasiyede
Ekim ayında yapılan harcamalarla ilgili dikkat çeken bir diğer gelişme ise, Ağustos ayında görülen artışın ardından, harcamaların Ekim ayında yüzde 20 oranında azalmış olmasıydı. Ağustos ayında 1 trilyon 565 milyar 205,8 milyon TL olan harcama tutarı, Eylül ayında 1 trilyon 283 milyar 889 milyon TL’ye düşmüş ve Ekim ayında ise 1 trilyon 254 milyar 972,3 milyon TL’ye gerilemiştir.
En fazla azalış ise eğitim, kırtasiye ve ofis malzemeleri kategorisinde yaşandı. Bu alandaki harcamalar, yüzde 52 oranında bir düşüş gösterdi. Eğitim ve kırtasiye sektörünü, yüzde 50’lik bir azalma ile konaklama sektörü takip etti. Seyahat acenteleri ve taşımacılık hizmetleri de, yüzde 39’luk bir azalış ile en büyük düşüşü yaşayan üçüncü sektör oldu.
Genel Değerlendirme
Banka ve kredi kartlarıyla yapılan harcamaların sektörel dağılımı, Türkiye’deki tüketici davranışlarının çeşitli alanlarda nasıl şekillendiğini ortaya koyuyor. Ekim ayı verileri, alışveriş alışkanlıklarında büyük bir değişim olduğunu, bazı sektörlerde büyüme yaşanırken, diğerlerinde ise daralma görüldüğünü gösteriyor. İnternetten yapılan alışverişlerin payının artması, dijitalleşmenin hızlandığını ve bu trendin ilerleyen dönemlerde daha da güçleneceğini işaret ediyor.
DOLAR
EURO
İNG. STERLİNİ
İSV. FRANGI
KAN. DOLARI
ÇEYREK ALTIN
BITCOIN